Русская Православная Церковь

ПРАВОСЛАВНЫЙ АПОЛОГЕТ
Богословский комментарий на некоторые современные
непростые вопросы вероучения.

«Никогда, о человек, то, что относится к Церкви,
не исправляется через компромиссы:
нет ничего среднего между истиной и ложью.»

Свт. Марк Эфесский


Интернет-содружество преподавателей и студентов православных духовных учебных заведений, монашествующих и мирян, ищущих чистоты православной веры.


Карта сайта

Разделы сайта

Православный журнал «Благодатный Огонь»
Церковная-жизнь.рф

Вселенская патриархия и православные церкви

Последствия и отголоски Критского «Святого и Великого Собора»

 

Открытое письмо иеромонаха Макария (Бану), настоятеля скита Ойтуз, Румыния, правящему архиерею о прекращении его поминовения

 

Старец Макарий — первый румынский настоятель, отказавшийся поминать своего правящего архиерея после всеправославного собора

 

К предстоятелю Романской и Бузэуской архиепископии

с сердечной болью и безбрежной любовью к Истине

 

После многой молитвы, вознесенной ко Преблагому Богу, и долгих консультирований с иерархами, настоятелями некоторых монастырей, духовниками, православными богословами, и после внимательного изучения итоговых решений так называемого «Всеправославного Собора» доводим до Вашего сведения решение, которое я принял вместе с общиной, которой руковожу, а также со всеми духовными чадами, являющимися живыми членами Православной Церкви — Единой, Святой, Соборной и Апостольской.

Начиная с Недели Румынских святых, 3 июля 2016 года, мы, иеромонах Макарий (Бану), настоятель скита Ойтуз, уезд Бакэу, и иеромонах Афанасий (Парфени), прекратили поминовение Вас как иерарха Романской и Бакэуской архиепископии на всех святых церковных богослужениях и будем оставаться при этом решении до того момента, пока Вы публично не отречетесь от отклонений от Правой Веры, которые мы доводим до Вашего сведения.

Данный шаг мы богословски, догматически и канонически обосновали перед верующими, присутствовавшими на Святой Литургии, опираясь на учения Священного Писания, догматы и каноны Церкви (15-е правило Двукратного Собора). Вековая традиция Православной Церкви учит нас хранить веру православную аутентичной, несфальсифицированной и не оскверненной смертельным вирусом ереси, принимать для этого меры и на практике, Благодатью Божией, осуществлять церковный путь прекращения поминовения имен псевдо-епископов, более не учащих право Слову Истины.

Конкретно, причины, по которым мы приняли данное крайнее решение, таковы:

а) Вы поддерживаете присутствие Румынской Православной Церкви во Всемирном Совете Церквей — организации протестантского типа, проталкивающей концепцию «единства в разнообразии» (свойственную антихристианской доктрине нью-эйдж) и борющейся за объединение христиан с другими религиями. Православная Церковь представлена в нем как «одна из церквей». Но для нас единой и единственной является Церковь Христова, которую мы исповедуем в Символе веры, а нескольких не существует;

б) Вы из года в год благословляли и поддерживали экуменические встречи, проводившиеся на всем пространстве епархии в «неделю молитвы за объединение христиан» между православными священниками и папистскими псевдосвященниками (фрацисканцами и капуцинами), что было проаргументировано в Отношении № 1127 от 16 апреля 2016 года, внесенном в Романскую и Бакуэскую архиепископию;

в) Вы допустили неканоническое участие в Святой Литургии, на Собрании настоятелей в 2015 году, одного протосингела, о котором достоверно известно, что он является масоном, — что осуждено решением Синода от 1937 года и подтверждено в 2014 году Румынской Православной Церковью. После данного Собрания Вы также не приняли должных мер, несмотря на то, что Вам были представлены четкие документы, доказывающие данное его отступничество;

г) Вы систематически (через представителей) на встречах с мирскими священниками и преподавателями религии, а также на Собрании настоятелей от 13 июня 2016 года, обвиняли как «схизматиков и еретиков» тех, кто противится экуменизму, осуждает масонство и занимает критическую позицию по отношению к Критскому Собранию, не приводя аргументов на этот счет;

д) Вы молча допускали совершение смешанных браков некоторыми священниками Романской и Бакуэской архиепископии;

е) Вы передали православной полноте на сайте Романской и Бакэуской архиепископии Коммюнике, названное «Истиной не торгуются», используя двусмысленную экллезиологическую лексику, содержащую следующие утверждения и выражения, противные учению Церкви:

 

— «Поэтому восстановление видимого единства не является проблемой церковной централизации, и не конфессиональной плюральности, и не единообразия, а синтеза общей веры, единства в разнообразии и евхаристическом общении».

 

Ответ: «Православная Церковь Христова никогда не утрачивала единства веры и причастия в Святом Духе и не признаёт теории восстановления единства верующих во Христе, поскольку верует, что уже существует соответствующее единство между теми, кто являются ее крещеными чадами. Данное единство существует между ними и Христом, в правой вере Церкви, которой нет среди еретиков и схизматиков. Это та причина, по которой Церковь желает, чтобы они возвратились в лоно Православия через покаяние» (Митрополит Афанасий Лимассольский);

 

— «единство в разнообразии»

 

Ответ: Великая ложь экуменического толкования стиха молитвы Господней («да будут едино, как Мы едино» — Ин. 17: 22) заключается в проецировании на будущее данного единства, уже осуществленного в Церкви. Предполагать его в качестве цели значит практически отрицать тот факт, что данное единство уже является реальностью в Церкви, и «единственное», что еще необходимо, — это его [единства] проповедание и распространение, путем принятия Православия, на все народы.

Таким образом, в настоящей экуменической лексике тщетно делается акцент на «сохранении собственной идентичности», по контрасту с разжижающим и адогматичным экуменизмом. Этот вовсе не значит почитать Истину и Церковь, поскольку приводит к такому же результату — отрицанию более утонченным образом уникальности действия Духа Святого в Церкви.

Почему? Потому что, если мы исходим из предпосылки о том, что «единство» является целью, а не реальностью, существующей в Православной Церкви — единственной преемнице традиции апостолов, если мы к тому же еще и говорим, что «нам надо поучиться у этой европейской позиции, в которой желается и сохранение идентичности каждой религиозной общности, но и интегрирование в общество», тогда ясно, что образцом объединения является Европа с ее единством в разнообразии, а не Церковь (Cuvantul Ortodox [Православное Слово], 2011);

 

— «Бог действует через все религии различным образом и в различной степени, в зависимости от исторической эволюции»,

— «Бог действует где хочет, не только в Православии, поскольку действие Бога ограничить невозможно».

 

Ответ: Ваши утверждения могут быть признаны истинными только в том, что касается промыслительных энергий Бога, а не в случае нетварной Благодати святых, действующей только в Святых Таинствах Православной Церкви (Митрополит Навпактский Иерофей Влахос);

 

— «Высшей правящей властью в Православных Церквах является синод или собор».

 

Ответ: Нам известно, что церковная традиция признаёт высшим судьей в вероучительных вопросах сознание церковного стада верующих, которое озвучивают отдельные личности, или синоды иерархов, или верующий народ и которое удостоверяется синодальными решениями;

 

— «Следует признать тот факт, что существуют конвергентные [совпадающие] и комплементарные [взаимодополняющие] элементы во всех христианских Церквах».

 

Ответ: Название «инославные христианские Церкви и конфессии» неприемлемо и противоречиво с вероучительной точки зрения. Инославные конфессии не могут быть названы «Церквами», потому что мы именно поэтому и называем их «ино-» («гетеро-», «другие»), что у них имеются еретические догматы, а следовательно, как еретические, они не могут быть названы «Церквами» (Митрополит Серафим Пирейский);

 

— «Истина не стоит на пути к исчезновению и не нуждается в хранителях, а тем менее — в адвокатах».

 

Ответ: «Бодрствование» над догматами и канонами — долг, а не опция. «Не передвигай межи давней, которую провели отцы твои» (Притч. 22: 23). Святой апостол Павел обращает к нам следующий призыв: «Итак, братия, стойте и держите предания, которыми вы научены или словом, или посланием нашим» (2 Фес. 2: 15).

 

ж) Вы участвовали в т. наз. «Всеправославном Соборе» на Крите и подписали его документы.

 

Мы не признаём данного собора, поскольку:

1. В нем не участвовала полнота Православной Церкви и даже все Предстоятели Автокефальных Православных Церквей,

2. Не был соблюден Регламент организации и функционирования предыдущих Вселенских Соборов, что сделало возможным принятие решений, невзирая на то, что не все епископы подписали их,

3. Собирались под Эмблемой, чуждой всякого православного представительства,

4. Были приглашены в качестве наблюдателей представители еретических общностей папистов, протестантов и монофизитов, что является беспрецедентным новшеством, чуждым нашей традиции проведения соборов,

5. Совершались богослужения, на которых присутствовали еретики в качестве со-молитвенников, что запрещено и осуждено святыми канонами,

6. В итоговых документах были использованы такие неправославные выражения, как:

 

— «окончательное восстановление единства в православной вере и любви».

 

Ответ: Вводится мысль о том, что мы, православные, ищем нашего восстановления в правой вере и единении любви, как если бы мы их утратили, как еретики, — концепция, фундаментально ошибочная богословски и легитимирующая в Церкви т. наз. «Теорию ветвей»;

 

— «признаёт историческое наименование других неправославных[1] церквей и конфессий», — то есть «Теорию общего ствола».

 

Напомним лишь некоторые из канонов, на которых мы основываемся при непоминовении псевдо-иерарха:

 

15-е правило Двукратного Собора (Осуждение раскола. Раскол по отношению к патриарху. Какое отделение не является расколом?):

«Что определено о пресвитерах и епископах и митрополитах, то самое, и наипаче, приличествует патриархам. Аще который пресвитер, или епископ, или митрополит, дерзнет отступити от общения со своим Патриархом и не будет возносити имя его, по определенному и установленному чину, в Божественном Тайнодействии, но прежде соборнаго оглашения и совершеннаго осуждения его, учинит раскол: таковому святый Собор определил быти совершенно чужду всякаго священства, аще токмо обличен будет в сем беззаконии. Впрочем, сие определено и утверждено о тех, кои, под предлогом некоторых обвинений, отступают от своих Предстоятелей, и творят расколы, и расторгают единство Церкви. Ибо отделяющиеся от общения с Предстоятелем ради некия ереси, осужденныя Святыми Соборами или Отцами, когда, то есть, он проповедует ересь всенародно, и учит оной открыто в Церкви, таковые, аще и оградят себя от общения с глаголемым епископом, прежде соборнаго разсмотрения, не токмо не подлежат положенной правилами епитимии, но и достойны чести, подобающей православным. Ибо они осудили не епископов, а лжеепископов и лжеучителей, и не расколом пресекли единство Церкви, но потщились охранити Церковь от расколов и разделений».

Вышеприведенный канон находится в согласии с другими канонами некоторых Поместных и Вселенских Соборов, каковы 31-е апостольское правило, 6-е правило Поместного Гангрского Собора (340 г.), 5-е правило Поместного Антиохийского Собора (341 г.), 10-е, 11 и 92-е правила Поместного Карфагенского Собора (491 г.), 19-е правило IV Вселенского Собора (451 г.), 31-е и 32-е правила VI Вселенского Собора (691 г.) и 12-е, 13, 14-е правила Двукратного Собора (861 г.), 10-е, 45 и 62-е апостольские правила.

Святые, прерывавшие поминовение псевдоепископа, продолжали служить Святую и Божественную Литургию и все церковные Таинства, оставаясь в евхаристическом общении с Православной Церковью, однако оградившись от названного псевдоепископа, к которому принадлежали.

 

От имени общины скита Ойтуз твердо заявляю, что мы не уступим никакому последующему давлению, какого бы рода оно ни было, и что останемся, до смерти, верными сынами Православной Церкви, горячо желая Вам, чтобы Вы сделали то же самое в будущем, а если по неведению или принуждению Вы отклонились от соблюдения libello, трех исповеданий веры, приносимых при рукоположении в архиерея, когда Вы поклялись, что будете почитать догматы и каноны неповрежденными, то желаем Вам искреннего раскаяния и поминаем Вас в личных молитвах, которые смиренно возносим ко Вседержителю и Благолюбцу Богу.

Мы не допускаем, чтобы нас называли схизматиками и еретиками, поскольку не отделялись от нашей Церкви, признаём авторитет Румынской Православной Церкви, но денонсируем как еретиков некоторых служителей этой Святой Церкви. Не то, что мы поддерживаем, отклоняется от догматов Святой Православной Церкви, а то, что предпринимаете Вы и другие иерархи нашей Церкви, является ересью. На протяжении целых веков мученики жертвовали собой именно для того, чтобы защитить догматы и каноны, которые теперь грубо попираются такими, как Вы.

Истина не является предметом торга и не может быть релятивизирована, она одна-единственная, и те, кто ее защищает, даже если их мало, могут утверждать о тех, кто ее попирает (как бы много их ни было), что они еретики и схизматики, как это уже случалось с течением времени, даже в случае целых соборов, названных впоследствии разбойничьими.

Мы сохраняем за собой право использовать все легальные средства, имеющиеся в нашем распоряжении (правосудие, СМИ), как временные граждане мире сего, чтобы будущее скита Ойтуз не было омрачено различными нападками или дискредитациями.

«Мы не отречемся от тебя, возлюбленное Православие, мы не отвергнем тебя, вера, унаследованная от святых отцов. В тебе мы родились, в тебе живем и в тебе умрем. И если время потребует от нас — тысячу раз умрем за тебя, следуя учениям святых отцов, указавших нам путь к Царству Небесному ценой собственных жизней. Мы призваны хранить во всей чистоте Святое Православие, оставленное нам в наследство святыми отцами. Мы любой ценой будем защищать православную веру, следуя догматическим учениям, Священному Преданию и святым канонам, принятым на семи Вселенских и на Поместных Соборах Православной Церкви» (Епископ Бэнченский Лонгин).

Так да поможет нам Бог!

 

 

11 июля 2016 года

 

Настоятель скита Ойтуз

иеромонах Макарий (Бану)

 

(Подпись)

 

Перевела с румынского Зинаида Пейкова

http://sinodultalharesc.xyz/2016/07/14/romania-ortodoxa-se-trezeste-staretul-macarie-de-la-schitul-oituz-primul-staret-din-romania-care-intrerupe-pomenirea-ierarhului-in-urma-sinodului-panortodox/

 

 

[1] В рус. пер.: инославных.

Пасхальное Послание Вселенского, Константинопольского Патриарха Варфоломея

Το Αναστάσιμο Μήνυμα

του Οικουμενικού, Κωνσταντινουπόλεως Πατριάρχη

+ В А Р Ф О Л О М Е Й
МИЛОСТЬЮ БОЖИЕЙ АРХИЕПИСКОП
КОНСТАНТИНОПОЛЯ, НОВОГО РИМА
И ВСЕЛЕНСКИЙ ПАТРИАРХ
ВСЕЙ ПОЛНОТЕ ЦЕРКВИ БЛАГОДАТЬ, МИР И МИЛОСТЬ
ОТ  СЛАВНО ВОСКРЕСШЕГО ХРИСТА

† Β Α Ρ Θ Ο Λ Ο Μ Α Ι Ο Σ
ΕΛΕΩι ΘΕΟΥ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ - ΝΕΑΣ ΡΩΜΗΣ
ΚΑΙ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ
ΠΑΝΤΙ Τῼ ΠΛΗΡΩΜΑΤΙ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΧΑΡΙΝ, ΕΙΡΗΝΗΝ ΚΑΙ EΛΕΟΣ
ΠΑΡΑ ΤΟΥ ΕΝΔΟΞΩΣ ΑΝΑΣΤΑΝΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΥ



* * *


Возлюбленные о Господе братья и чада!

От всего сердца обращаемся к вам от престола Вселенской Патриархии с радостным приветствием «Христос Воскресе!». Воскресение Христово есть суть нашей Православной Веры. Без Воскресения «тщетна» вера наша (1 Кор. 15, 14). Бог Слово Воскресением Своим сотворил нетленным и обожил уязвленного и помрачённого грехом человека, по образу Божию сотворённого, и даровал ему  вновь способность к Богоподобию, утерянную чрез преслушание.

Однако что же означает праздник Пасхи, победа жизни над смертью, в мире насилия и войн, которые в особенности ведутся во имя религии и Бога?

Многие мудрецы пытались разрешить проблему смерти различными теориями о её преодолении. Мы, православные христиане, празднуем воскресение Христа из мертвых и дерзновенно проповедуем упразднение смерти. Мы знаем, что Податель жизни есть Слово Божие, в Котором «была жизнь» (Ин. 1, 4). В Церкви мы обладаем радостотворным опытом победы над смертью через Воскресение Христово. «Радости вся исполнишася, Воскресения искус приимша». Сия вера пронизывает светом все проявления церковной жизни, особо сосредотачиваясь же в Божественной Евхаристии. Тот факт, что в христианском мире главным образом Православная Церковь удержала Божественную Евхаристию центром своей жизни и духовности, неразрывно связан с тем, что Воскресение является самой сердцевиной нашей веры, богослужения и церковного этоса. Потому благодарственная-евхаристическая литургия всегда празднична и радостна, и связана, прежде всего, с воскресным днём – Днём Воскресения Господня.

Наиболее потрясающим выражением и толкованием Воскресения, как и воссоздающей силы его, является икона схождения Господа нашего Иисуса Христа во ад, которой мы восхищаемся в здешней обители «Хора». Господь славы, «сниде даже до предел адовых» и сокрушив врата его, восходит победителем, со-восставляя Адама и Еву, то есть весь род человеческий от начала и до последних. «Ныне вся исполнишася света, небо же и земля, и преисподняя». Тварь переходит от мрачного царства смерти к невечернему свету Царствия Божия. Верующий, причастник Воскресения, призывается проповедовать Благовестие свободы во Христе «до концев земли»(Деян.1,8).

Матерь Церковь, живя таинство креста и воскресения одновременно, днесь призывает нас: «приступите свещеноснии» и «спразднуем Пасху Божию спасительную».

Ибо, через Воскресение Спасителя стали мы единым народом, и человечество воссоединилось в единое тело. Крестом и Воскресением Христос окончательно убил существовавшую вражду. Таким образом, Православная наша Церковь - Единая, Святая, Соборная и Апостольская Церковь – есть Церковь взаимной всеобщей любви, Церковь любви ко всем: и к друзьям, и к врагам. Все мы едины в любви, исполнены новой жизни, истинной жизни, будучи «согражданами святым» и жилищем Божиим (ср. Еф. 2, 15).

К сожалению, в наши дни терроризм, войны и вообще убийства людей продолжаются. Плач и агония жертв распространяются особо стремительно повсюду из-за современных технологий и пронизывают атмосферу, разрывая наши сердца.  Поэтому то на политических, духовных и церковных лидерах человечества лежит ответственность и долг любви – сделать всё возможное для предотвращения такого рода дестабилизирующих обстоятельств.

В этом современном «мире абсурда», мы, православные христиане,  призваны нести доброе свидетельство и приношение любви, и только любви, ко всякому со-человеку.
Пасха для православных верующих – не временный уход от жестокой действительности зла в мире, а неуклонное убеждение, что, смертию смерть поправый и воскресший из мертвых, Христос пребывает с нами «вся дни до скончания века» (Мф. 28, 20).

С таковым пасхальным посланием, чада и братья, Святейший Апостольский и Патриарший Вселенский Престол, Священный Центр Православия, обращается и в этом году ко всем людям-братьям нашим: воскрес Христос и упразднена держава смерти, держава власти сильного над слабым, и живут только «жизнь», тепло любви, бездна милости и неистощимая благодать Воскресшего Христа, объемлющие всю вселенную от края до края. Довлеет нам, людям, разуметь, что «Иисус Христос есть свет истинный» и «в Нем была жизнь, и жизнь была свет человекам» (см. Ин. 1, 3-4). И с этими словами мы обращаемся ко всем политическим и духовным лидерам мира сего.

Итак, придите, примите свет от невечернего света Фанара, который, подобно свету Христову, как свет любви, светит всем, и в Нем «нет ни единой тьмы» (см. 1 Ин. 1, 5)! Внемлем, братия и чада, сему Благовестию радости и любви, и смягчим, Православные, боль современного человечества нашей собственной любовью и жертвенностью!

Слава жизни Подателю, показавшему миру и всякому человеку лично свет и любовь и мир! Слава Царю славы Иисусу Христу, Победителю смерти и Начальнику жизни!
 


Фанар, Святая Пасха 2016 г.
+ Константинопольский
пламенный ко Христу Воскресшему
молитвенник о всех вас

Φανάριον, Άγιον Πάσχα, βις´

† Ο Κωνσταντινουπόλεως

διάπυρος προς Χριστόν Αναστάντα ευχέτης πάντων υμών.

http://agioritikesmnimes.blogspot.ru/2016/05/8339.html

 

 

Εισήγηση Μητροπολίτου Περγάμου στη Σύναξη της Ιεραρχίας του Οικουμενικού Θρόνου (29.08.2015)

Доклад Митрополита Пергамского на Заседании Иерархов Вселенской кафедры

 
ΕΙΣΗΓΗΣΙΣ
TOT ΣΕΒ. ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΠΕΡΓΑΜΟΥ
κ. ΙΩΑΝΝΟΥ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΣΥΝΑΞΙΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΡΧΙΑΣ ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΘΡΟΝΟΥ
 (29.08.2015)
Παναγιώτατε Δέσποτα,
Σεβασμιώτατοι, Πανιερώτατοι καί Θεοφιλέστατοι άγιοι αδελφοί,
Αποτελεί ιδιαιτέραν τιμήν διά τήν ταπεινότητά μου η ευκαιρία που μου δίδεται να ενημερώσω το ιερόν αυτό Σώμα περί της πορείας της προετοιμασίας της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου,

η οποία απεφασίσθη όπως συγκληθή, Θεού θέλοντος, κατά το προσεχές έτος. Ευχαριστώ την Υμετέραν Θ. Παναγιότητα διά τήν τιμήν αυτήν ως επίσης και διά την απόφασιν Αυτής και της Εκκλησίας να εμπιστευθούν εις τας ταπεινάς μου δυνάμεις την ευθύνην της προεδρίας των Προπαρασκευαστικών Επιτροπών και Προσυνοδικών Διασκέψεων, αι οποίαι διεξάγουν το έργον της προετοιμασίας του μεγάλου και ιστορικού τούτου γεγονότος εις την ζωήν της Εκκλησίας. Εις την παρούσαν Έκθεσιν θα προσπαθήσω εν συντομία να ενημερώσω το ιερόν Σώμα περί των οργάνων και της όλης διαδικασίας της προετοιμασίας της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου, του επιτελεσθέντος ήδη και του υπολειπομένου έργου της προπαρασκευής αυτής, καθώς και περί των προβλημάτων τα οποία αντιμετωπίζει αύτη.

 
Α'. Διαδικασία και Οργανα Προπαρασκευής της Συνόδου.
 
Η ιδέα περί συγκλήσεως Πανορθοδόξου Συνόδου, η οποία είχε συλληφθή εν τω Οικουμενικώ Πατριαρχείω ήδη από του έτους 1923, απετέλεσεν αντικείμενον προετοιμασίας διά πρώτην φοράν επί του μακαριστού Οικουμενικού Πατριάρχου Φωτίου Β', ο οποίος συνεκάλεσεν εις την Ιεράν Μονήν Βατοπαιδίου Διορθόδοξον Προπαρασκευαστικήν Επιτροπήν κατά μήνα Μάϊον του 1930, η οποία και κατήρτισε τον πρώτον κατάλογον θεμάτων της Συνόδου.
Μετά από πάροδον πολλών ετών, κατά τα οποία αι ιστορικαί συνθήκαι δεν επέτρεψαν την περαιτέρω προώθησιν της πραγματοποιήσεως της ιδέας ταύτης, ο αοίδιμος Πατριάρχης Αθηναγόρας διά Γράμματος αυτού προς τους Αρχηγούς των Αυτοκεφάλων Εκκλησιών υπό ημερομηνίαν 12 Φεβρουαρίου 1951, ως και δι’ άλλου Γράμματος της 25ης Σεπτεμβρίου 1952, επανέφερε το θέμα, αλλά τελικώς μόνον κατά την εν Ρόδω πρώτην Πανορθόδοξον Διάσκεψιν το 1961 ελήφθησαν αι οριστικαι αποφάσεις διά την προπαρασκευήν και σύγκλησιν της Συνόδου.
Κατά τήν Διάσκεψιν ταύτην κατηρτίσθη κατάλογος θεμάτων της Συνόδου, ο οποίος περιελάμβανε τας ακολούθους οκτώ ομάδες : α') Πίστις και Δόγμα˙ β') Θεία Λατρεία˙ γ') Εκκλησιαστική Διοίκησις καί Τάξις˙ δ') Σχέσεις των Ορθοδόξων Εκκλησιών προς αλλήλας˙ ε') Σχέσεις των Ορθοδόξων Εκκλησιών προς τον λοιπόν Χριστιανικόν κόσμον˙ στ') Ορθοδοξία και Κόσμος˙ ζ') Θεολογικά Ζητήματα (Οικονομία και Ακρίβεια. Ορθοδοξία και λοιπαί θρησκείαι)˙ η') Κοινωνικά προβλήματα.
Ο κατάλογος ούτος λίαν συντόμως εκρίθη πρακτικώς ανεφάρμοστος, διό και ανεθεωρήθη τελικώς υπό της Α' Προσυνοδικής Πανορθοδόξου Διασκέψεως (1976), ήτις καί κατέληξεν εις τά ακόλουθα δέκα θέματα, τα οποία εκρίθησαν ως τα πλέον σημαντικά προβλήματα χρήζοντα αυθεντικής Πανορθοδόξου αποφάσεως α') Το ζήτημα του ημερολογίου˙ β') Τα κωλύματα του γάμου˙ γ') Προσαρμογή των περί νηστείας κανόνων εις τας σημερινάς συνθήκας˙ δ') Σχέσεις της Ορθοδόξου Εκκλησίας προς τας άλλας Εκκλησίας και Ομολογίας˙ ε') Σχέσεις των Ορθοδόξων Εκκλησιών προς την Οικουμενικήν κίνησιν˙ στ') Σχέσις της Ορθοδόξου Εκκλησίας προς τον κόσμον˙ ζ') Το πρόβλημα της Ορθοδόξου Διασποράς˙ η') Το αυτοκέφαλον και ο τρόπος ανακηρύξεως αυτού˙ θ') Το αυτόνομον και ο τρόπος ανακηρύξεώς του˙ και ι') Τα Δίπτυχα της Ορθοδόξου Εκκλησίας.
Η προπαρασκευή των θεμάτων τούτων ώστε να φθάσουν ώριμα εις την Αγίαν και Μεγάλην Σύνοδον, ήτις και θα ελάμβανε τας τελικάς επ' αυτών αποφάσεις, ανετέθη εις τα ακόλουθα όργανα και κατά την έξης διαδικασίαν.
1. Έκαστον θέμα θα έδει να μελετηθή υφ' εκάστης κατά τόπον Εκκλησίας, ήτις και θα απέστελεν εις την εν Chambésy εδρεύουσαν Γραμματείαν Προπαρασκευής της Συνόδου τάς σχετικάς εισηγήσεις αυτής επί του θέματος τούτου. Εν συνεχεία η Γραμματεία θα επεξεργάζετο τας εισηγήσεις ταύτας και θα συνέθετε έκθεσιν περιλαμβάνουσαν τας συγκλίσεις και αποκλίσεις των Εκκλησιών επί του εν λόγω θέματος. Την έκθεσιν ταύτην η Γραμματεία θα υπέβαλεν εις την Διορθόδοξον Προπαρασκευαστικήν Επιτροπήν, την οποίαν θα συνεκάλει ο Οικουμενικός Πατριάρχης επί τω τέλει όπως διαμόρφωση αύτη κοινόν κείμενον επί του θέματος, αποδεκτόν υφ' όλων των Ορθοδόξων Εκκλησιών. Εις περίπτωσιν μη επιτεύξεως συμφωνίας επί του κειμένου η Διορθόδοξος Προπαρασκευαστική Επιτροπή θα έδει να συνέλθη εκ νέου πάλιν και πολλάκις έως ου επιτευχθή η επ' αυτού συμφωνία όλων των μελών αυτής (δύναται να φαντασθή τις περί πόσον επιπόνου έργου πρόκειται!).
Επιτευχθείσης της ομοφωνίας της Προπαρασκευαστικής Επιτροπής η Γραμματεία θα έδει να αποστείλη το συμφωνηθέν κείμενον εις τας κατά τόπους Εκκλησίας, αι οποίαι και θα απέστελλον εντός καθωρισμένου χρόνου τας παρατηρήσεις αυτών. Τας παρατηρήσεις ταύτας μετά του συμφωνηθέντος κειμένου η Γραμματεία θα έδει να υποβάλη εις το επόμενον και τελικόν όργανον Προπαρασκευής της Συνόδου, τήν Προσυνοδικήν Πανορθόδοξον Διάσκεψιν.
Η Προσυνοδική Πανορθόδοξος Διάσκεψις συγκαλουμένη υπό του Οικουμενικού Πατριάρχου, αποτελεί το τελικόν στάδιον Προπαρασκευής της Συνόδου και αι αποφάσεις της δεν επιδέχονται περαιτέρω επεξεργασίαν, αλλά παραπέμπονται εις την Αγίαν και Μεγάλην Σύνοδον ως έχουν. Η σύνθεσις του οργάνου τούτου είναι διηυρημένη περιλαμβάνουσα δύο αρχιερείς εξ εκάστης Εκκλησίας μεθ' ενός συμβούλου, έχει δε επίσημον χαρακτήρα ως οιονεί Σύνοδος (εξ ου και ο όρος "Προσυνοδική") και αι εργασίαι της άρχονται και λήγουν διά διορθοδόξου αρχιερατικής Θείας Λειτουργίας. Ούτως επισφραγίζεται δι' εκαστον εκ των θεμάτων της Συνόδου η προπαρασκευή αυτού.
Συμφώνως τω Κανονισμώ τω εγκριθέντι υπό της Γ' Προσυνοδικής Διασκέψεως (1986) πάσαι αι αποφάσεις των Προπαρασκευαστικών Επιτροπών και των Προσυνοδικών Διασκέψεων λαμβάνονται εν ομοφωνία, πλην των περιπτώσεων διαδικαστικής φύσεως θέματος, επί του οποίου η απόφασις δύναται να ληφθή διά πλειονοψηφίας των δυο τρίτων των παρόντων Αρχηγών των Αντιπροσωπειών.
Τόσον των Προπαρασκευαστικών Επιτροπών όσον και των Προσυνοδικών Διασκέψεων προεδρεύει ο εκάστοτε Εκπρόσωπος του Οικουμενικού Πατριαρχείου.
 
 
Β.' Το επιτελεσθέν άχρι τούδε και το υπολειπόμενον έργον προπαρασκευής της Συνόδου.
 
Εκ των δέκα θεμάτων του Καταλόγου της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου τα ακόλουθα διήλθον το στάδιον της προπαρασκευής εγκριθέντων των τελικών κειμένων υπό των αρμοδίων Προσυνοδικών Διασκέψεων :
 
α) Σχέσεις της Ορθοδόξου Εκκλησίας προς την Οικουμενικήν Κίνησιν.
 
Το θέμα τούτο έτυχεν επεξεργασίας υπό Διορθοδόξων Προπαρασκευαστικών Επιτροπών του τελικού Κειμένου εγκριθέντος υπό της Γ' Προσυνοδικής Διασκέψεως (1986). Δοθέντος ότι παρήλθε πολύς χρόνος από της εγκρίσεώς του, καθ' ον εσημειώθησαν διάφοροι μεταβολαί, η εν Φαναρίω συνελθούσα Σύναξις των Προκαθημένων των Ορθοδόξων Εκκλησιών κατά μήνα Μάρτιον του 2014 ανέθηκεν εις ειδικήν διορθόδοξον Επιτροπήν όπως προβή εις αναθεώρησιν και επικαιροποίησίν του, ήτις και εγένετο κατά τον παρελθόντα Φεβρουάριον εν Chambésy της Γενεύης. Κατά την αναθεώρησιν ταύτην εγένετο προσπάθεια υπό των αντιπροσωπειών των Εκκλησιών Ρωσσίας, Σερβίας και Γεωργίας, όπως απαλειφθή εκ του Κειμένου ο όρος «Οικουμενική Κίνησις» ως προσλαβών ήδη εις την συνείδησιν των Ορθοδόξων πιστών αρνητικόν περιεχόμενον, απεκρούσθη όμως η πρότασις αύτη υπό των αντιπροσωπειών του Οικουμενικού Πατριαρχείου και των λοιπών ελληνοφώνων Εκκλησιών, ως και εκείνων των Εκκλησιών Αντιοχείας και Ρουμανίας, και ούτω παρέμεινεν ο όρος εντός του Κειμένου. Γενικώς, εις το Κείμενον τούτο καταφάσκεται η σπουδαιότης της συμμετοχής της Ορθοδόξου Εκκλησίας εις την Οικουμενικήν Κίνησιν ως προσφέρουσα εις αυτήν την δυνατότητα μαρτυρίας της Ορθοδόξου πίστεως και επί τη βάσει ταύτη προωθήσεως της ενότητος των Χριστιανών.
Αι επελθούσαι ήσσονος σημασίας τροποποιήσεις παραπέμφθησαν προς τελικήν έγκρισιν εις τήν Ε΄ προσυνοδικήν Πανορθόδοξον Διάσκεψιν, ήτις αναμένεται να συνέλθη τον προσεχή Οκτώβριον.
 
 
 
β) Σχέσεις της Ορθοδόξου Εκκλησίας προς τον λοιπόν χριστιανικόν κόσμον.
 
 
Το κείμενον τούτο, το οποίον ενεκρίθη υπό της Γ' Προσυνοδικής
Διασκέψεως (1986) παρεπέμφθη ωσαύτως εις την ως άνω
μνημονευθείσαν ειδικήν επιτροπήν προς αναθεώρησιν καί
επικαιροποίησιν. Η Επιτροπή απεφάσισε να συνένωση το κείμενον
τούτο μετά του προηγουμένου ως εκ της συγγενείας του
περιεχομένου των, εσημείωσε δε ως επελθούσας μεταβολάς την
αποχώρησιν εκ του Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών των
Εκκλησιών Βουλγαρίας και Γεωργίας. Και εις την περίπτωσιν αυτήν αι επελθούσαι μεταβολαί παρεπέμφθησαν εις την Ε' Προσυνοδικήν Διάσκεψιν πρός έγκρισιν.

 
γ) Περί της ειρήνης, δικαιοσύνης και αδελφοσύνης μεταξύ των λαών και καταδίκης των φυλετικών και λοιπών διακρίσεων.
 
Το Κείμενον τούτο εγκριθέν υπό της Γ' Προσυνοδικής Διασκέψεως έφερε σαφή την επίδρασιν των τότε ιστορικών συνθηκών του ψυχρού πολέμου και έχρηζεν εκτεταμένης αναθεωρήσεως, ήτις και εγένετο υπό της μνημονευθείσης ειδικής Επιτροπής προκαλέσασα οξείας διαφωνίας μεταξύ των Ορθοδόξων αντιπροσωπειών ιδία ως προς το θέμα της καταδίκης του πολέμου και των διαφόρων κοινωνικών διακρίσεων. Ούτω, ως προς το θέμα του πολέμου επεκράτησε συμβιβαστική λύσις, καθ' ην η Ορθόδοξος Εκκλησία καταδικάζει πάσαν μορφήν πολέμου, εις περιπτώσεις όμως, κατά τας οποίας ούτος καθίσταται αναπόφευκτος, συμπαρίσταται ποιμαντικώς εις τα αγωνιζόμενα τέκνα της˙ ως προς την καταδίκην των φυλετικών και λοιπών διακρίσεων, κατόπιν μακρών συζητήσεων λόγω της εμμονής της Ρωσσικής, κυρίως, αντιπροσωπείας όπως μη καταδικασθή η άσκησις βίας κατά των λεγομένων «σεξουαλικών μειονοτήτων», παρέμεινε το αρχικόν κείμενον του 1986, διά του οποίου καταδικάζονται γενικώς «αι φυλετικαί και λοιπαί διακρίσεις». Και αι τροποποιήσεις αύται υπόκεινται εις την έγκρισιν της Ε' Προσυνοδικής Διασκέψεως του προσεχούς Οκτωβρίου.
 
 
δ) Περί προσαρμογής των περί νηστείας κανόνων.
 
Το κείμενον τούτο εγκριθέν υπό της Β' Προσυνοδικής Διασκέψεως (1982) παρεπέμφθη υπό της Συνάξεως των Προκαθημένων εις την αυτήν ειδικήν Επιτροπήν ουχί προς αναθεώρησιν, αλλά προς απλήν επιμέλειαν (editing), ήτις και εγένετο χωρίς να επέλθουν ουσιώδεις αλλαγαί. Οι περί νηστείας κανόνες παραμένουν ως αυτοί ισχύουν σήμερον με την προσθήκην περιπτώσεων οικονομίας περί την τήρησιν της νηστείας, ως εκείναι της ασθενείας, στρατεύσεως, ελλείψεως των απαραιτήτων νηστησίμων τροφών, ως διά τους εν τη Διασπορά διαβιούντας κ.λ.π.. Και αι επελθούσαι μεταβολαί εις το εν λόγω κείμενον δέον να τύχουν της εγκρίσεως της Ε' Προσυνοδικής Διασκέψεως.
 
ε) Περί κοινού εορτασμού του Πάσχα.
 
 
Το θέμα τούτο απησχόλησε την Β' Προσυνοδικήν Διάσκεψιν κατόπιν μακράς προετοιμασίας, η οποία περιελάμβανε γνωμοδοτήσεις και συσκέψεις ειδικών αστρονόμων, διά των οποίων κατεδεικνύετο η ανάγκη προσαρμογής του τρόπου υπολογισμού του χρόνου εορτασμού του Πάσχα και διετυπούτο η πρότασις περί διερευνήσεως της δυνατότητος κοινού χρόνου εορτασμού του Πάσχα υφ' όλων των χριστιανών. Κατά τας εργασίας της ειδικής Επιτροπής, εις την οποίαν το κείμενον παρεπέμφθη υπό των Προκαθημένων δι' επιμέλειαν διετυπώθη υπό των εκπροσώπων των Εκκλησιών Ρωσσίας, Σερβίας και Γεωργίας η πρότασις όπως το όλον θέμα εκπέση του καταλόγου των θεμάτων της Συνόδου ως μη απασχολούν πλέον την Ορθόδοξον Εκκλησίαν, αλλά το Οικουμενικόν Πατριαρχείον και αι λοιπαί αντιπροσωπείαι έκριναν ότι το ζήτημα τούτο δέον να παραμείνη ανοικτόν δοθέντος ότι, ιδία εν τη Διασπορά, το θέμα κοινού εορτασμού του Πάσχα αποτελεί ποιμαντικόν πρόβλημα ιδία εις περιπτώσεις μικτών γάμων και γενικώς λόγω της ανάγκης της αρμονικής συμβιώσεως μετά των μη Ορθοδόξων. Ούτω,
το   Κείμενον   της   Β'   Προσυνοδικής   Διασκέψεως   μη   υποστάν
οιανδήποτε μεταβολήν υπό της Επιτροπής παραπέμπεται ως έχει εις
την Αγίαν και Μεγάλην Σύνοδον.

 
 
στ) Περί των κωλυμάτων Γάμου.
 
Και το κείμενον τούτο εγκριθέν υπό της Β' Προσυνοδικής Διασκέψεως παρεπέμφθη υπό των Προκαθημένων εις την αυτήν ειδικήν Επιτροπήν προς επιμέλειαν, αλλά δεν κατέστη δυνατόν να επέλθη εν ομοφωνία ουδεμία αλλαγή, διό και υποβάλλεται ως έχει εις την Αγίαν και Μεγάλην Σύνοδον. Προσπάθειαι περί περιλήψεως εις αυτό μερίμνης διά τον δεύτερον γάμον των εν χηρεία κληρικών απέτυχον ως μη τυχούσαι ομοφωνίας των μελών της Επιτροπής. Το κείμενον χρήζει διασαφήσεως ως προς την σχετικήν προς τους βαθμούς συγγενείας διά την εφαρμογήν της οικονομίας, αλλά τούτο δεν κατέστη δυνατόν κατά τας εργασίας της Επιτροπής.
 
ζ) Το πρόβλημα της Ορθοδόξου Διασποράς.
 
Τό θέμα τούτο απησχόλησε σειράν ολην Διορθοδόξων Προπαρασκευαστικών Επιτροπών επετεύχθη δε συμφωνία επί Κοινού Κειμένου επ' αυτού μόλις κατά την Δ' Προσυνοδικήν Διάσκεψιν (2009). Συμφώνως προς το Κείμενον τούτο, αναγνωρίζεται κατ' αρχήν ότι η παρούσα κατάστασις εν τη Ορθοδόξω Διασπορά, κατά την οποίαν υφίστανται πλέον του ενός επίσκοποι εις τον αυτόν τόπον, προσκρούει εις την Ορθόδοξον Εκκλησιολογίαν και τους ιερούς κανόνας (βλ. καν. 8 Α' Οικουμενικής Συνόδου) και θα έδει να διορθωθή επί το κανονικώτερον. Συγχρόνως όμως διαπιστούται ότι το γε νυν έχον διά διαφόρους ποιμαντικούς και άλλους λόγους η άμεσος μετάβασις εις την κανονικήν κατάστασιν δεν είναι δυνατή, διό και προτείνεται ως μεταβατικόν στάδιον η συγκρότησις επισκοπικών συνελεύσεων κατά γεωγραφικάς περιοχάς προς καλλιέργειαν του πνεύματος συνεργασίας των εκεί Ορθοδόξων και λήψιν κατά το δυνατόν κοινών αποφάσεων επί θεμάτων απασχολούντων σύνολον την Ορθοδοξίαν. Αι αποφάσεως της Δ' Προσυνοδικής Διασκέψεως καθορίζονται αι γεωγραφικαί περιοχαί, εις τας οποίας θα συγκροτηθούν αι συνελεύσεις αύται, ο τρόπος και αι αρμοδιότητες λειτουργίας των, η προεδρία αυτών υπό του πρώτου εν τη περιοχή ιεράρχου του Οικουμενικού Πατριαρχείου κ.λ.π..
Αι επισκοπικαί συνελεύσεις, κατά την απόφασιν της Δ' Προσυνοδικής Διασκέψεως θα έδει να τεθούν αμέσως εις λειτουργίαν, όπερ και εγένετο. Κατά τας υπάρχουσας επισήμους πληροφορίας αι εργασίαι των Συνελεύσεων τούτων διεξάγονται επιτυχώς εις όλας τας γεωγραφικάς περιοχάς, εξαιρέσει ίσως της Νοτίου Αμερικής, όπου υφίστανται προβλήματα λόγω της απροθυμίας των εκεί ιεραρχών του Πατριαρχείου Αντιοχείας, οι οποίοι διά διαφόρων προφάσεων αρνούνται να εφαρμόσουν τας αποφάσεις της Δ' Προσυνοδικής Διασκέψεως ως προς την προεδρίαν των Συνελεύσεων φέροντες προσκόμματα εις την λειτουργίαν αυτών. Αντιθέτως, εις άλλας περιοχάς, ως η των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, περί της οποίας θα ομιλήση προς το ιερόν Σώμα ο Σεβασμιώτατος Αρχιεπίσκοπος Αμερικής κ. Δημήτριος, αι Συνελεύσεις λειτουργούν κανονικώς και παράγουν σημαντικόν έργον.
Συμφώνως προς την απόφασιν της Δ' Προσυνοδικής Διασκέψεως, εναπόκειται εις την Αγίαν και Μεγάλην Σύνοδον να αξιολόγηση το έργον των Επισκοπικών Συνελεύσεων και να αποφασίση περί της κανονικής διευθετήσεως του ζητήματος της Ορθοδόξου Διασποράς.
 
η) Το Αυτόνομον εν τη Ορθοδόξω Εκκλησία και ο τρόπος ανακηρύξεως αυτού.
 
Το θέμα τούτο διήλθε δι' όλων των σταδίων των Διορθοδόξων Προπαρασκευαστικών Επιτροπών και είναι ήδη ώριμον προς εξέτασιν και έγκρισιν του τελικού Κειμένου υπό της προσεχούς Ε' Προσυνοδικής Διασκέψεως του Οκτωβρίου. Δεδομένου ότι η Διάσκεψις αύτη έχει το δικαίωμα να προβή εις ριζικήν αναμόρφωσιν του τελικού Κειμένου θα ήτο πρόωρον να γίνη λόγος τήν στιγμήν αυτήν περί του περιεχομένου του.
Τα οκτώ ταύτα θέματα θα αποτελέσουν τελικώς την ημερησίαν διάταξιν της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου. Τα έτερα δύο θέματα του αρχικού θεματολογίου, ήτοι το περί του Αυτοκεφάλου εν τη Ορθοδόξω Εκκλησία και του τρόπου ανακηρύξεως αυτού, ως εκείνο των Διπτύχων, παρά τας καταβληθείσας προσπαθείας δεν κατέστη δυνατόν να τύχουν της απαιτουμένης ομοφωνίας εις τας επανειλημμένας Διορθοδόξους Προπαρασκευαστικάς Επιτροπάς, και ούτω κοινή αποφάσει των Εκκλησιών θα παραμείνουν εκτός της ημερησίας διατάξεως της προσεχούς Αγίας και Μεγάλης Συνόδου.
Τοιούτον υπήρξε το άχρι τούδε έργον της προπαρασκευής της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου ως προς την προετοιμασίαν των Κειμένων της αποφασισθείσης θεματολογίας. Το εναπομένον έργον μέχρι της συγκλήσεως της Συνόδου είναι εξ ίσου σημαντικόν και αφορά εις βασικάς πτυχάς της όλης λειτουργίας του υψίστου τούτου θεσμού, αι οποίαι δέον να καθορισθούν προ της συγκλήσεως της Συνόδου. Ούτω, εκτός της προαναφερθείσης Ε' Προσυνοδικής Διασκέψεως, η οποία ωρίσθη διά τον προσεχή Οκτώβριον, αναμένεται να συνέλθη ένα περίπου μήνα αργότερον ειδική διορθόδοξος επιτροπή, η οποία θα προετοιμάση το Μήνυμα, το οποίον θα εκπέμψη η Σύνοδος εις τον κόσμον και θα καταρτίση σχέδιον Κανονισμού λειτουργίας της Συνόδου. Ταύτα δέον να εξετασθούν και εγκριθούν υπό νέας Συνάξεως των Προκαθημένων, η οποία αναμένεται να συγκληθή υπό του Οικουμενικού Πατριάρχου εντός του προσεχούς Δεκεμβρίου ή Ιανουαρίου, το αργότερον. Η Σύναξις αύτη θα αποφασίση και επί άλλων θεμάτων, ως η πρόσκλησις παρατηρητών εκ των εντός και εκτός της Ορθοδόξου Εκκλησίας, το κανονικόν κύρος των αποφάσεων της Συνόδου και άλλα συναφή ζητήματα.
Μετά ταύτα και περί τας αρχάς του έτους 2016 η Αυτού Θειοτάτη Παναγιότης, ο Οικουμενικός Πατριάρχης, θα συγκάλεση επισήμως την Αγίαν και Μεγάλην Σύνοδον, της οποίας και θα προεδρεύση.
 
Γ' Παρατηρήσεις, κρίσεις και προοπτικαί.
 
Εξ όσων εν συντομία ελέχθησαν αντιλαμβανόμεθα πόσον επίπονον και δυσχερές υπήρξε το όλον εγχείρημα της προετοιμασίας του ιστορικού γεγονότος της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Το μέγιστον βάρος της πραγματοποιήσεως του εγχειρήματος τούτου έπεσεν επί των ώμων του Οικουμενικού Πατριαρχείου, το οποίον κατηύθυνε και κατευθύνει την όλην πορείαν προς την, συν Θεώ, σύγκλησιν της Συνόδου ταύτης με κόπους και θυσίας των περιωρισμένων εις την διάθεσίν του δυνάμεων. Μεγάλη και αποφασιστική υπήρξεν η συμβολή των προεδρευσάντων των Προπαρασκευαστικών Επιτροπών και των Προσυνοδικών Διασκέψεων αειμνήστων Μητροπολιτών Χαλκηδόνος Μελίτωνος και Εφέσου Χρυσοστόμου, ως και του νυν Οικουμενικού Πατριάρχου ως Μητροπολίτου Χαλκηδόνος, οι οποίοι με σύνεσιν και επιδεξιότητα κατηύθυναν τας άκρως δυσχερείς συζητήσεις εις το επιτευχθέν αποτέλεσμα. Σημαντική επίσης υπήρξεν η βοήθεια της εν Chambésy Γραμματείας Προπαρασκευής της Συνόδου αρχικώς υπό τον αείμνηστον Μητροπολίτην Τρανουπόλεως και είτα Ελβετίας και Αδριανουπόλεως Δαμασκηνόν και νυν υπό τον Σεβ. Μητροπολίτην Ελβετίας κ. Ιερεμίαν μετά των συνεργατών των. Οφείλομεν προς πάντας τούτους και άλλους αφανείς συνεργάτας των να εκφράσωμεν την ευγνωμοσύνην μας.
Το έργον της προετοιμασίας της Συνόδου παρετάθη πολύ πέραν του αναμένου χρόνου του προβλεφθέντος υπό των συλλαβόντων την ιδέαν της. Τούτο οφείλεται τόσον εις εξωγενείς όσον και ενδο-ορθοδόξους παράγοντας. Η πτώσις των κομμουνιστικών καθεστώτων επέφερεν αλλαγάς και ανακατατάξεις εντός των κόλπων της Ορθοδοξίας, ενώ αι τάσεις εθνοφυλετισμού και πολιτικών επιδιώξεων, εις τας οποίας ανεφέρθη και η Υμετέρα Θειοτάτη Παναγιότης εις την Εισηγητικήν Ομιλίαν Της, εξακολουθούν να δυσχεραίνουν το έργον της προετοιμασίας. Προς πάντα ταύτα καλείται το Οικουμενικόν Πατριαρχειον να αντιπαλεύη διαρκώς έχον ως σταθερόν στόχον την ενότητα της Ορθοδοξίας και την πραγματοποίησιν της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου.
Εκ της κτηθείσης προσωπικής πείρας λόγω της υπό της Εκκλησίας ανατεθείσης μοι διακονίας εις τον τομέα τούτον κατά τα τελευταία έτη επιτραπήτω μοι να υποβάλω ευλαβώς τας ακολούθους κλίσεις και παρατηρήσεις μου.
 
α') Η επί αιώνας ολοκλήρους αναπτυχθείσα ατροφία της συνοδικότητος επί οικουμενικού επιπέδου εν συνδυασμώ προς τον θεσμόν της αυτοκεφαλίας συνετέλεσαν εις την ανάπτυξιν ενός αισθήματος αυταρκείας και εσωστρεφείας εις τους κόλπους εκάστης Ορθοδόξου Εκκλησίας. Εις πολλάς περιπτώσεις κατά τας συνεδρίας των Επιτροπών καί Διασκέψεων, των οποίων προήδρευσα, οι αντιπρόσωποι των κατά τόπους Εκκλησιών δεν έρχονται διά να ακούσουν τας θέσεις των αδελφών των και να θέσουν υπό το φως των τας ιδικάς των απόψεις, ως αρμόζει εις το πνεύμα της συνοδικότητος, αλλά διά να επιβάλουν, ενίοτε διά της ασκήσεως της αρνησικυρίας, τας θέσεις της Εκκλησίας των. Διά του τρόπου τούτου καθίσταται δυσχερής, ει μη αδύνατος, η ενιαία φωνή της Ορθοδόξου Εκκλησίας εις πλείστας περιπτώσεις.
 
β') Εκ της νοοτροπίας ταύτης προέκυψε και η επικράτησις τελικώς του όρου αι αποφάσεις της Συνόδου να λαμβάνονται εν ομοφωνία. Επί του όρου τούτου επέμενεν ιδιαιτέρως η αγιωτάτη Εκκλησία της Ρωσσίας, ενώ άλλαι Εκκλησίαι, ως η των Ιεροσολύμων και της Κωνσταντινουπόλεως, προετίμων την προβλεπομένην υπό των ιερών Κανόνων αρχήν "η ψήφος των πλειόνων κρατείτω" (Καν. 6 Α' Οικ. Συνόδου). Το επιχείρημα ότι η αρχή αύτη ίσχυε μόνον διά τας εκλογάς επισκόπων δεν ευσταθεί ιστορικώς, διότι και κατά τας Οικουμενικάς Συνόδους, προκειμένου ακόμη και περί δογματικών θεμάτων, εφηρμόζετο η αρχή αύτη. Ούτω, εις την Α' Οικουμενικήν Σύνοδον εμειοψήφισαν αρχικώς περί τούς είκοσι Αρειανοί επίσκοποι μεταπεισθέντες τελικώς, πλήν δύο, ως προς τον τελικόν δογματικόν όρον της Συνόδου, (Θεοδωρήτου, Εκκλ. Ιστ. I, 6-7) εις την Β' Οικουμενικήν εκλήθησαν και παρήσαν 36 Μακεδονιανοί (Πνευματομάχοι) επίσκοποι υπό τον Κυζίκου Ελεύσιον (Σωκράτους, Εκκλ. ιστορ. V, 13) εις την Δ' Οικουμενικήν Σύνοδον οι υποστηρικταί του Ευτυχούς μετείχον επί ίσοις όροις (MANSI, VI, 580), εις την Στ' Οικουμενικήν ομοίως οι υπό τον Μακάριον Αντιοχείας υποστηρικταί του Μονοθελητισμού (MANSI XI, 209) κ.λ.π..
Η αρχή της ομοφωνίας αποτελεί, βεβαίως, ιδεατήν και επιθυμητήν επιδίωξιν, αλλ' εν τη πράξει σημαίνει ότι μία και μόνον Εκκλησία δύναται να αναστείλη και παρεμποδίση την λήψιν οιασδήποτε αποφάσεως. Τούτο, άλλωστε, απεδείχθη κατά την προπαρασκευαστικήν διαδικασίαν και ωδήγησε τόσον εις την μακροχρόνιον διάρκειαν αυτής όσον και εις το τελικόν αδιέξοδον ως προς τα θέματα του Αυτοκεφάλου και των Διπτύχων.
 
γ') Η τάσις αύτη εσωστρεφείας και αυταρκείας των κατά τόπους αυτοκεφάλων Εκκλησιών, προϊόν της επί μακρόν απουσίας της συνοδικότητος επί  οικουμενικού επιπέδου, κινδυνεύει να εμφανίση την Ορθόδοξον Εκκλησίαν αδιάφορον έναντι των συγχρόνων ρευμάτων και εξελίξεων και των συναφών προς αυτάς κοινωνικών προβλημάτων, επί των οποίων ο κόσμος αναμένει να ακούση τον λόγον της Ορθοδοξίας. Πολλαί Ορθόδοξοι Εκκλησίαι διαβιούν εισέτι εις πολιτισμικώς αμιγείς πληθυσμούς και δεν έχουν επηρεασθή ακόμη από τας κοσμογονικάς αλλαγάς, αι οποίαι συντελούνται σήμερον εις πολλάς περιοχάς του κόσμου. Τούτο είναι δυνατόν να εμπόδιση την Αγίαν και Μεγάλην Σύνοδον από του να αρθρώση λόγον επίκαιρον διά την εποχήν μας και να απογοήτευση πολλούς.
 
δ') Η επί αιώνας απουσία της συνοδικότητος επί οικουμενικού επιπέδου καθιστά εμφανές το ερώτημα περί του κανονικού κύρους της μελλούσης Συνόδου. Καθ' όλην αυτήν την μακράν περίοδον η Ορθόδοξος Εκκλησία πορεύεται με πυξίδα τους ιερούς Κανόνας, οι οποίοι εθεσπίσθησαν κατά την Βυζαντινήν περίοδον, όταν ο συνοδικός θεσμός επί οικουμενικού επιπέδου ήτο ακόμη ενεργός. Με την επάνοδον εις την οικουμενικήν συνοδικότητα διά της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου τίθεται αυτομάτως το ερώτημα εάν αι αποφάσεις αυτής θα έχουν κανονικόν κύρος και πώς τούτο θα διασφαλισθή έναντι όσων τυχόν αμφισβητήσουν ή παραβούν αυτάς. Επί του θέματος τούτου αναμένεται μετά πολλού ενδιαφέροντος η τοποθέτησις των σεπτών Προκαθημένων των Ορθοδόξων Εκκλησιών κατά την προσεχή Σύναξιν αυτών.
 
ε') Σημαντικόν ωσαύτως θέμα πρός αντιμετώπισιν και απόφασιν είναι το της παρουσίας παρατηρητών εις τας εργασίας της Συνόδου. Κατά την Ορθοδόξον Εκκλησιολογίαν και κανονικήν τάξιν αι αποφάσεις των Συνόδων λαμβάνονται μόνον διά της ψήφου των μετεχόντων επισκόπων. Η φωνή όμως των λαϊκών δέον να ακουσθή και ληφθή υπ' όψιν. Ο τρόπος συμμετοχής των θα πρέπει να αποτελέση θέμα σοβαράς μελέτης.
Παραπλήσιον είναι και το θέμα προσκλήσεως παρατηρητών εκ των άλλων χριστιανικών Εκκλησιών και Ομολογιών. Ούτοι βεβαίως δεν αποτελούν πλήρωμα της Εκκλησίας, αλλ' εις μίαν εποχήν διαλόγου, συνεργασίας και συμπράξεως της Ορθοδόξου Εκκλησίας μετ' αυτών εις πολλούς τομείς δεν δύναται να αγνοηθούν. Άλλωστε, την φωνήν της Συνόδου αναμένουν μετά ζωηρού ενδιαφέροντος να ακούσουν και οι μη ανήκοντες εις την Ορθόδοξον Εκκλησίαν Χριστιανοί.
 
στ) Τέλος, επιτραπήτω μοι να επισημάνω την μεγίστην σημασίαν, την οποίαν προσλαμβάνει εν όψει των ανωτέρω το Μήνυμα, το οποίον θα εκπέμψη προς τον κόσμον η Αγία και Μεγάλη Σύνοδος μετά το πέρας των εργασιών αυτής. Ως εκ της φύσεώς της η θεματολογία της Συνόδου αφορά κυρίως εις ζητήματα εσωτερικής φύσεως της Ορθοδοξίας. Τούτο ίσως αφήση αδιάφορον τον έξω της Ορθοδόξου Εκκλησίας κόσμον. Αλλά το γεγονός της Συνόδου δεν θα πρέπει να αποτελέση απλώς μίαν εσωτερικήν υπόθεσιν των Ορθοδόξων. Η περιθωρειοποίησις της Ορθοδοξίας δεν συνάδει προς την φύσιν της.
 
 
 
Παναγιώτατε Δέσποτα,
 
Τας ταπεινάς ταύτας σκέψεις υποβάλλω ευλαβώς εις την Υμετέραν σεπτήν Κορυφήν και το ιερόν τούτο Σώμα. Αποτελούν καρπόν της πείρας μου εκ της άχρι τούδε διακονίας μου εις το ιερόν και κρίσιμον λειτούργημα της προετοιμασίας του πλέον ίσως σημαντικού γεγονότος εις την σύγχρονον ιστορίαν της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Το γεγονός τούτο, το οποίον ωραματίσθησαν διαπρεπείς προκάτοχοι Υμών ηυδόκησεν η θεία Πρόνοια να εγγίζη την πραγμάτωσίν του επί της Υμετέρας Πατριαρχείας. Μέγα το κλέος, αλλ' έτι μείζων η ευθύνη και ο κόπος, τον οποίον αύτη συνεπάγεται. Σύμπασα η Ιεραρχία του Θρόνου συμπαρίσταται ετοίμη να συνεισφέρη το κατ' αυτήν εις την ευόδωσιν του μεγαλοπνόου και ιερού σκοπού, ευχομένη ταπεινώς όπως Κύριος ο Θεός αξιώση την Υμετέραν Παναγιότητα να υπουργήση την πραγμάτωσιν του ιστορικού τούτου γεγονότος από της θέσεως εις την οποίαν έταξε τον Θρόνον τούτον η Πρόνοια του Θεού.
 
Είησαν τα έτη της Υμετέρας Παναγιότητος πολλά επ' αγαθώ της Εκκλησίας.
 

Ευχαριστώ, αδελφοί, διά την υπομονήν σας.
http://thriskeftika.blogspot.ru/2015/10/29082015.html#more
 

Η Εισήγηση του Μητροπολίτη Διοκλείας Κάλλιστου Γουέαρ για τον Διάλογο με τους Αγγλικανούς στην Σύναξη των Ιεραρχών του Οικουμενικού Θρόνου

Доклад митрополита Диоклийского Каллиста о Диалоге с Англиканами на Заседании иерархов Вселенской кафедры

 


 
INTERNATIONAL COMMISSION FOR  ANGLICAN-ORTHODOX THEOLOGICAL DIALOGUE PROGRESS REPORT
20 July 2015
Metropolitan Kallistos of Diokleia 
Orthodox Co-Chairman of the
International Commission for    
Anglican-Orthodox Theological Dialogue
The Anglican-Orthodox Theological Dialogue held its first plenary meeting at Oxford in 1973, and since then it has produced three agreed statements : The Moscow Agreed Statement (1976), The Dublin Agreed Statement (1984), and The Cyprus Agreed Statement (2006). The last of these, entitled The Church of the Triune God' (113 pages), dealt in detail with the doctrine of the Church, and in particular with the nature of primacy in relation to episcopal collegiality, and with the different ministries of men and women in ecclesiastical life. All of these three agreed statements have been published in book form and have been distributed to the general public.

From 2007 onwards the Anglican-Orthodox Dialogue has entered a new phase. With the unanimous agreement of both sides, the topic for discussion has moved from the realm of ecclesiology to that of anthropology. We have been considering the nature of the human person, with particular reference to the creation of humankind according to the image and likeness of God. A report on the theological presuppositions of the doctrine of personhood, running to about 10,000 words, has been prepared by the Commission, and it is hoped that, after further revision, this can be endorsed by the next plenary session of the Commission to be held at Buffalo, NY (USA) on 19-25 September 2015.
Having in this way laid a theological foundation for our understanding of personhood, we intend to proceed in future meetings to consider the practical consequences and application of this theological overview, with reference in particular to the following topics :
(1) Human responsibility for the environment; our efforts to overcome the current ecological crisis.
(2) The views held in our two Churches concerning human sexuality, gender distinctions and marriage.
(3) Our respective practices in regard more especially to birth control, abortion, embryology and research into the foetus.
(4) Our respective attitudes towards euthanasia and assisted dying.
These issues are in many ways highly delicate and controversial, and they will need to be handled with sensitivity and discretion. They also raise questions of a complex technical character, and so the Commission will as appropriate invite experts to our meetings, to ensure an informed discussion.
It is our practice to hold a week-long plenary session of the Commission during the course of every year. Each of the fourteen Orthodox Patriarchates and Autocephalous Churches is entitled to send one delegate, and the Anglicans on their side appoint a corresponding number of fourteen delegates. Allowing for absentees, this means that our meetings are attended by approximately twenty persons. We also have an  Executive Committee and a Drafting Committee, which meet as required. At
the last plenary session of the Commission (Jerusalem, 17-24
September 2014), the following Orthodox Churches were
represented : the Ecumenical Patriarchate, Alexandria, Antioch,
Jerusalem,      Serbia, Romania, Cyprus. Delegaies from the Churches of Georgia, Greece, Poland, Albania, and the Czech
Lands/Slovakia were unable to attend. The Church of Bulgaria does
not participate in the work of the Commission.

The general spirit of our meetings is warm and friendly. A number of Anglicans on the Commission are close in their theological outlook to the Orthodox, but there are others - of the Evangelical and Liberal wings of Anglicanism — whose viewpoint differs markedly from that of the Orthodox Church. Because of the many discordant opinions existing within Anglicanism, it would be unrealistic to imagine that there can be organic union and a restoration of eucharistic communion between our Churches in the foreseeable future. Yet we are nonetheless making slow but steady progress in mutual understanding. For this reason it is my firm opinion that the Orthodox-Anglican dialogue is yielding positive results and should be continued.

http://aktines.blogspot.ru/2015/10/blog-post_31.html

Доклад

Его Всесвятейшества Вселенского патриарха г-на Варфоломея, архиепископа Константинопольского на собрании епископата Вселенской Патриархии в Константинополе 29 августа 2015г.

Этот доклад представляет собой очередной апологией Экуменизма, и настойчивым и упорным сохранением  и отстаиванием тех неприемлемых с точки зрения веры и канонического права действий со стороны Вселенской Патриархии шагов и поступков ряда иерархов, которые наложили прочное пятно на главную кафедру Вселенского Православия. Он игнорирует все протесты и любой вид здравой критики в адрес Патриархии, утверждая некую непогрешимость своих поступков и действий

Εἰσήγησις τῆς Α.Θ.Παναγιότητος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου πρός τήν Σύναξιν τῶν Ἱεραρχῶν τοῦ Θρόνου
(29 Αὐγούστου 2015)
Ἱερώτατοι καὶ Θεοφιλέστατοι ἐν Χριστῷ ἀδελφοί,
«Ἰδοὺ δὴ τί καλὸν ἢ τί τερπνὸν ἀλλ᾿ ἢ τὸ κατοικεῖν ἀδελφοὺς ἐπὶ τὸ αὐτό;» (Ψαλμ. 132).

Ἡ ἐρώτησις αὕτη τοῦ ἱεροῦ Ψαλμῳδοῦ ἔρχεται εἰς τὴν σκέψιν μας καθὼς ἀτενίζομεν τὰ προσφιλῆ πρόσωπά σας κατὰ τὴν παροῦσαν Σύναξιν ἡμῶν τῶν ἐχόντων τὸ μέγα προνόμιον καὶ τὴν ὑψίστην καὶ πολυεύθυνον τιμὴν νὰ διακονῶμεν τὸν πανίερον, ἱστορικὸν καὶ μαρτυρικὸν τοῦτον Θρόνον ὡς ἀρχιερεῖς αὐτοῦ, διαδεχθέντες εἰς τὸν κλῆρον τῆς ἐπισκοπῆς σειρὰν μακρὰν προκατόχων, ἐν οἷς πλῆθος ὅλον ἁγίων ἀνδρῶν στερεωσάντων τὴν Ἐκκλησίαν διὰ τοῦ κόπου, τῶν ἱδρώτων καὶ ἐνίοτε τοῦ αἵματος αὐτῶν. Κύριος ὁ Θεὸς δῴη αὐτοῖς ἀνάπαυσιν καὶ ζωὴν αἰώνιον ἐν τῇ κοινωνίᾳ τῶν ἁγίων Του.
 
Δόξαν καὶ αἶνον ἀναπέμπομεν τῷ ἐν Τριάδι Θεῷ ἡμῶν, διότι ἠξίωσεν ἡμᾶς τῆς μεγάλης δωρεᾶς ὅπως συνέλθωμεν ἐπὶ τὸ αὐτὸ ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ Κυρίου, ἔχοντες Αὐτόν, κατὰ τὴν διαβεβαίωσιν τοῦ Ἰδίου (Ματθ. ιη΄ 20), παρόντα ἐν τῷ μέσῳ ἡμῶν καὶ τὴν ἀγάπην Αὐτοῦ συνέχουσαν ἡμᾶς (Β’ Κορ. ε΄ 14), «σπουδάζοντες τηρεῖν τὴν ἑνότητα τοῦ Πνεύματος ἐν τῷ συνδέσμω τῆς εἰρήνης» (Ἐφ. δ΄ 3), μαρτυροῦντες καὶ ἐπιβεβαιοῦντες ὅτι «ἓν σῶμα οἱ πολλοί ἐσμεν» (Α’ Κορ. ι΄ 17), μία Ἐκκλησία, «καίπερ καθ᾿ ὅλης τῆς οἰκουμένης ἕως περάτων τῆς γῆς διεσπαρμένη» (Εἰρηναίου, Ἔλεγχος Ψευδωνύμου Γνώσεως Α’, 10, 1). Εὐχαριστοῦμεν ἀπὸ καρδίας πάντας καὶ ἕνα ἕκαστον ἐξ ὑμῶν, διότι προθύμως ἀνταποκρινόμενοι εἰς τὴν ἡμετέραν πρόσκλησιν ἐσπεύσατε νὰ ἔλθητε ἐνταῦθα ἀπὸ ἐγγὺς καὶ ἀπὸ μακρὰν διαδηλοῦντες οὕτω τὴν ἀγάπην καὶ ἀφοσίωσιν ὑμῶν πρὸς τὴν Μητέρα Ἐκκλησίαν καὶ τὸν Θρόνον τοῦτον, τοῦ ὁποίου τὸν σταυρόν, ὡς ἄλλοι συν-Κυρηναῖοι μετὰ τοῦ Πατριάρχου αἴρετε, ἐφ᾿ ᾧ ἕκαστος ἐξ ὑμῶν ἐτάχθη. Πλήρεις χαρᾶς καὶ ἀγαλλιάσεως ὑποδεχόμεθα ὑμᾶς εἰς τὰς αὐλὰς τῆς Μητρὸς Ἐκκλησίας εὐχόμενοι αἰσίαν καὶ ἐν παντὶ εὐχάριστον τὴν παραμονὴν ὑμῶν εἰς τὴν ἱστορικὴν Πόλιν ταύτην, τὴν μεγάλην πνευματικὴν τροφὸν τοῦ Γένους μας καὶ τοῦ συγχρόνου πολιτισμοῦ.
 
Εἰς τὴν παροῦσαν Σύναξιν ἐκλήθησαν νὰ συμμετάσχουν πάντες οἱ φέροντες τὸ ἐπισκοπικὸν ἀξίωμα Ἱεράρχαι τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου ὡς συναποτελοῦντες τὸ ἱερὸν σῶμα τῆς Ἱεραρχίας αὐτοῦ, ἀνεξαρτήτως τῶν διοικητικῶν διαβαθμίσεων ἐν τῇ κανονικῇ διαρθρώσει του. Ὡς εἶναι γνωστόν, κατὰ τὴν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησιολογίαν, πάντες οἱ ἐπίσκοποι εἶναι ἴσοι ἐξ ἐπόψεως μυστηριακῆς χάριτος, ἡ δὲ διάκρισις καὶ διαβάθμισις αὐτῶν κατὰ τὴν διοίκησιν οὐδόλως ἐπηρεάζει τὴν ἰσότητα ταύτην. Ἡ παροῦσα Σύναξις, μὴ ἔχουσα διοικητικὸν χαρακτῆρα, ἀποτελεῖ τὸν φυσικὸν χῶρον πάντων τῶν ἐπισκόπων τοῦ Θρόνου, τοὺς ὁποίους καὶ ὑποδεχόμεθα μετὰ πλείστης χαρᾶς.
 
Μετὰ πολλῆς χαρᾶς ὡσαύτως ὑποδεχόμεθα εἰς τὴν παροῦσαν Σύναξιν καὶ τοὺς ἀδελφοὺς ἀρχιερεῖς τοὺς διαποιμαίνοντας τὰς ἐν Ἑλλάδι ἐπαρχίας τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου εὐχαριστοῦντες αὐτοὺς διὰ τὴν πρόθυμον ἀνταπόκρισίν των εἰς τὴν πρόσκλησιν ἡμῶν. Ὡς γνωστόν, οἱ Ἱεράρχαι οὗτοι διὰ τῆς Πατριαρχικῆς καὶ Συνοδικῆς Πράξεως τοῦ ἔτους 1928 ἔχουν διοικητικῶς τὴν ἀναφορὰν αὐτῶν εἰς τὴν Ἱερὰν Σύνοδον τῆς ἁγιωτάτης ἀδελφῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, τῆς ὁποίας καὶ ἀποτελοῦν ἰσότιμα μέλη, καθ᾿ ὅσον αἱ ἐπαρχίαι τῶν λεγομένων «Νέων Χωρῶν», τὰς ὁποίας οὗτοι διαποιμαίνουν, διοικοῦνται ἐπιτροπικῶς ὑπὸ τῆς Ἐκκλησίας ταύτης βάσει τῆς ἐν λόγῳ Πράξεως. Ἡ συμμετοχὴ αὐτῶν εἰς τὴν παροῦσαν Σύναξιν οὐδόλως προσκρούει εἰς τὰς προβλέψεις τῆς μνημονευθείσης Πράξεως, δοθέντος ὅτι ἡ Σύναξις αὕτη, ὡς ἤδη ἐσημειώθη, δὲν ἔχει διοικητικὸν χαρακτῆρα, οὔτε καλεῖται νὰ λάβῃ ἀποφάσεις διοικητικῆς φύσεως, ἐνῷ οἱ ἐν λόγῳ Μητροπολῖται οὐδέποτε ἔπαυσαν νὰ ἀποτελοῦν, καὶ κατὰ τὴν ἐπίσημον ἀναγνώρισιν τῆς ἁγιωτάτης Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, μέλη τῆς Ἱεραρχίας τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου ὡς διαποιμαίνοντες ἐπαρχίας τοῦ Θρόνου τούτου.
 
Ὑποδεχόμενοι καὶ τούτους τοὺς ἀδελφοὺς ἀρχιερεῖς ἐν πολλῇ ἀγάπῃ καὶ τιμῇ δραττόμεθα τῆς εὐκαιρίας ὅπως ἀποστείλωμεν δι᾿ αὐτῶν πρὸς τὸν εὐσεβῆ καὶ πιστὸν λαὸν τῶν ἐπαρχιῶν των ὁλόθυμον τὴν Πατριαρχικὴν ἡμῶν εὐλογίαν εὐχαριστοῦντες αὐτὸν διὰ τὴν ἀφοσίωσίν του πρὸς τὴν Μητέρα Ἐκκλησίαν, τὴν ὁποίαν ἀφοσίωσιν καὶ ἐπιδεικνύουν ἐνθέρμως κατὰ τὰς ἐκεῖ κατὰ καιροὺς ἐπισκέψεις ἡμῶν. Εἴη Κύριος ὁ Θεὸς βοηθὸς καὶ σκεπαστὴς αὐτῶν ἐν πᾶσιν.
 
Ἀγαπητοὶ ἀδελφοί,
 
Τὴν ἀπόφασιν ἡμῶν, συνοδικῇ διαγνώμῃ ληφθεῖσαν, ὅπως συγκαλέσωμεν τήν παροῦσαν Σύναξιν ὑπηγόρευσαν πολλοὶ καὶ ἐπιτακτικοὶ λόγοι. Καὶ πρώτιστα πάντων τὸ ὅτι «ἀπορφανισθέντες ἀφ᾿ ὑμῶν πρὸς καιρὸν ὥρας, προσώπῳ οὐ καρδίᾳ, περισσοτέρως ἐσπουδάσαμεν τὸ πρόσωπον ὑμῶν ἰδεῖν ἐν πολλῇ ἐπιθυμίᾳ» (Α΄ Θεσ. β΄ 17). Εἰς μίαν ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν περισσεύει ἡ μεταξὺ τῶν ἀνθρώπων ἐπικοινωνία διὰ τοῦ διαδικτύου καὶ ἄλλων μέσων τῆς συγχρόνου τεχνολογίας, ἡ πρόσωπον πρὸς πρόσωπον κοινωνία τῶν ἀνθρώπων τείνει νὰ ἀτροφήσῃ. Εἶναι δὲ αὕτη ὅ,τι πολυτιμότερον καὶ ἱερώτερον διαθέτομεν ὡς κατ᾿ εἰκόνα τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ πλασθέντες, ἡ πρόσωπον πρὸς πρόσωπον κοινωνία, ἄνευ τῆς ὁποίας ἡ ζωὴ ἡμῶν καθίσταται κόλασις. Εἶναι γνωστὴ ἡ ἀποδιδομένη εἰς τὸν ἅγιον Μακάριον τὸν Αἰγύπτιον διήγησις, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐρωτήσας ὁ ἅγιος εὑρεθὲν καθ᾿ ὁδὸν κρανίον ἀνῆκον εἰς ἀρχιερέα τῶν εἰδώλων πῶς εἶναι ἡ ἐν τῇ κολάσει κατάστασις ἔλαβε τὴν ἀπάντησιν: «οὐκ ἔστι πρόσωπον πρὸς πρόσωπον θεάσασθαί τινα, ἀλλὰ τὸ πρόσωπον ἑκάστου πρὸς τὸν ἑτέρου νῶτον κεκόλληται˙ ὡς οὖν εὔχῃ ὑπὲρ ἡμῶν, ἐκ μέρους τις θεωρεῖ τὸ πρόσωπον τοῦ ἑτέρου» (Μακαρίου Αἰγυπτίου, Ἀποφθέγματα P.G. 34, 257).
 
Οὐδέν, συνεπῶς, δύναται νά ὑποκαταστήσῃ τὴν πρόσωπον πρὸς πρόσωπον κοινωνίαν, οὔτε ἡ δι᾿ ἀλληλογραφίας οὔτε ἡ διὰ τηλεφώνου ἤ ἄλλου μέσου, πολλῷ δὲ μᾶλλον ἡ τείνουσα σήμερον νὰ ὑποκαταστήσῃ τὰ πάντα ψηφιακὴ λεγομένη διὰ τοῦ διαδικτύου ἐπικοινωνία, ἡ ὁποία ψευδαίσθησιν μόνον προσωπικῆς κοινωνίας παρέχει ἐπιτείνουσα ἐν πολλοῖς τὴν μεταξὺ τῶν ἀνθρώπων ἀπόστασιν καὶ ἀποξένωσιν. Δὲν εἶναι τυχαῖον οὔτε ἀσήμαντον τὸ ὅτι καὶ ἡ μετὰ τοῦ Θεοῦ κοινωνία συμπληροῦται μόνον ὅταν λάβῃ τὴν προσωπικὴν αὐτῆς μορφὴν ἐν τῇ Βασιλείᾳ τοῦ Θεοῦ: «βλέπομεν γὰρ ἄρτι δι᾿ ἐσόπτρου ἐν αἰνίγματι, τότε δὲ πρόσωπον πρὸς πρόσωπον» (Α΄ Κορ. ιγ΄ 12).
 
Ἡ πρόσωπον πρὸς πρόσωπον αὕτη κοινωνία ὑπῆρξε τὸ πρῶτον κίνητρον τῆς παρούσης Συνάξεως. Δεύτερος καὶ ἐξ ἴσου σημαντικὸς λόγος τῆς συγκλήσεως αὐτῆς ὑπῆρξεν ἡ ἀνάγκη ἐνημερώσεως ὑμῶν περὶ τοῦ ἐπιτελουμένου ἔργου ἐν τῷ Κέντρῳ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου. Ὑπάρχει βεβαίως πληθὺς μέσων ἐνημερώσεως εἰς τὰς ἡμέρας μας, ἀλλ᾿ αὕτη ἐνίοτε, ἵνα μὴ εἴπωμεν ἐν πολλοῖς, ἀποτελεῖ ἐν τῇ οὐσίᾳ παραπληροφόρησιν, ὑποκινουμένη ὑπὸ πολλῶν ἐμφανῶν καὶ ἀφανῶν σκοπιμοτήτων, οὐχὶ σπανίως ἐχθρικῶν πρὸς τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον. Ἡ τοιαύτη παραπληροφόρησις ἀπαντᾷ κυρίως ἐν τῷ διαδικτύῳ καὶ προξενεῖ σύγχυσιν, ἐνίοτε δὲ καὶ σκανδαλισμόν, εἰς τοὺς ἀποδέκτας αὐτῆς, τόσον ἐκ τοῦ ποιμνίου ὑμῶν ὅσον καὶ εἰς ὑμᾶς αὐτούς, τοὺς ὑπευθύνους ποιμένας. Ἀποτελεῖ, συνεπῶς, ἀνάγκην ἡ ὑπεύθυνος ὑπὸ τῆς Μητρὸς Ἐκκλησίας ἐνημέρωσις ὑμῶν, διὰ νὰ ἐνημερωθῇ ἐν συνεχείᾳ καὶ δι᾿ ὑμῶν ὁ πιστὸς λαὸς τοῦ Θεοῦ, ὥστε μετ᾿ ἐμπιστοσύνης νὰ ἀποβλέπῃ εἰς τοὺς κοπιῶντας καὶ μοχθοῦντας πνευματικοὺς αὐτοῦ ταγούς, τοὺς ἀόκνως ἐργαζομένους διὰ τὴν πλοήγησιν τοῦ σκάφους τῆς Ἐκκλησίας ἐν μέσῳ πολλάκις ἀντιξόων καιρικῶν συνθηκῶν πρὸς ἐκπλήρωσιν τῆς ἱερᾶς αὐτοῦ ἀποστολῆς ἐν τῷ συγχρόνῳ κόσμῳ.
 
Αἱ συνθῆκαι, ὑπὸ τὰς ὁποίας βιοῖ καὶ δρᾷ ὁ ἱερὸς οὗτος θεσμός, εἶναι εἰς πάντας ὑμᾶς γνωσταί. Ἡ συρρίκνωσις τῆς ἐν τῇ ἕδρᾳ τοῦ Πατριαρχείου ὁμογενείας, ὀφειλομένη εἰς τὰς γνωστὰς ἱστορικὰς συγκυρίας, προβληματίζει, ὡς εἶναι φυσικόν, τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον, ἀλλ᾿ ἡ ἀθρόα προσέλευσις προσκυνητῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, μαρτυροῦσα τὴν πρὸς τὸν ἱερὸν θεσμὸν ἀφοσίωσιν τῶν ἁπανταχοῦ τῆς γῆς τέκνων αὐτοῦ, ἀναπληροῖ τὰ ἐλλείποντα καὶ ζωογονεῖ ἐκ νέου τοὺς ἄλλοτε σφύζοντας ὑπὸ λαοῦ ἱερούς του χώρους. Δραττόμεθα τῆς εὐκαιρίας ταύτης, ἵνα εὐχαριστήσωμεν καὶ συγχαρῶμεν πάντας τοὺς ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἀδελφοὺς ἱεράρχας, οἵτινες ἐνθαρρύνουν ἢ ὀργανώνουν τὰς προσκυνηματικὰς ταύτας ἐπισκέψεις, οὐχὶ σπανίως ἡγούμενοι οἱ ἴδιοι τούτων, καλλιεργοῦντες οὕτω καὶ ἀναδεικνύοντες τὴν ἔμφυτον εἰς τὰς ψυχὰς τοῦ ποιμνίου των ἀφοσίωσιν πρὸς τὴν Μητέρα Ἐκκλησίαν.
 
Λίαν εὐχάριστον καὶ σημαντικὸν διὰ τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον γεγονὸς ἀποτελεῖ ἡ δυνατότης οὐχὶ μόνον ἐπισκέψεως, ἀλλὰ καὶ τελέσεως τῆς θείας λατρείας καὶ αὐτῆς ταύτης τῆς θείας Εὐχαριστίας εἰς χώρους, ἔνθα οἱ πρόγονοι ἡμῶν ἐλάτρευον τὸν Θεόν, ἐν Καππαδοκίᾳ, Πόντῳ, Ἀνατολικῇ Θρᾴκῃ καὶ Μικρᾷ Ἀσίᾳ, ἀδείᾳ τῶν ἑκασταχοῦ τοπικῶν ἀρχῶν. Ἡ ἡμετέρα Μετριότης ἐπισκέπτεται καὶ τελεῖ τὴν Θείαν Λειτουργίαν τακτικῶς εἰς τὰς περιοχὰς αὐτάς, μόλις δὲ προσφάτως εἴχομεν τὴν συγκινητικὴν ἐμπειρίαν νὰ τελέσωμεν καὶ πάλιν τὴν Θείαν Λειτουργίαν ἐπὶ τῇ ἑορτῇ τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου εἰς τὸν μαρτυρικὸν χῶρον τῆς Τραπεζοῦντος τῇ συμμετοχῇ πολλῶν πιστῶν ἐξ Ἑλλάδος, καὶ ὄχι μόνον, ἐπὶ δὲ τῇ ἀποδόσει τῆς ἑορτῆς ταύτης καὶ ἐν τοῖς ἐρειπίοις τῆς ἱστορικῆς Μονῆς Παναγίας Φανερωμένης ἐν τῇ Κυζικηνῇ Χερσονήσῳ, ἡ ἐφέστιος εἰκὼν τῆς ὁποίας μετὰ τὴν καταστροφὴν τεθησαύρισται ἐν τῷ Πανσέπτῳ Πατριαρχικῷ ἡμῶν Ναῷ. Τὸ αὐτὸ πράττουν καὶ ἄλλοι ἐμπερίστατοι ἀδελφοὶ ἱεράρχαι τῶν Ἱερῶν Μητροπόλεων τῶν περιοχῶν αὐτῶν.
 
Ἀλλ᾿ ἡ ἀποστολὴ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου δὲν ἐξαντλεῖται εἰς τὸ χρέος αὐτοῦ, ὅπως διατηρῇ ζῶσαν τὴν ἣν παρέλαβε παρὰ τῶν πατέρων ἁγιαστικὴν καὶ ποιμαντικὴν παρουσίαν του ἐν τῷ κανονικῷ αὐτοῦ κλίματι. Ἡ Θεία Πρόνοια καὶ ἡ Ἱστορία ἐπέθηκαν ἐπὶ τῶν ὤμων του τὴν μείζονα εὐθύνην ὅπως διασφαλίζῃ τὴν ἑνότητα συνόλου τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας καὶ μεταφέρῃ τὸ πνεῦμα καὶ τὴν νοοτροπίαν αὐτῆς εἰς τὸν ἄνθρωπον κάθε ἐποχῆς. Τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ὑπῆρξε πάντοτε φορεὺς καὶ διαμορφωτὴς πνευματικῶν καὶ πολιτισμικῶν ἀξιῶν, καὶ ἡ φωνή του ἐξακολουθεῖ νὰ ἀκούηται μετὰ προσοχῆς εὐρύτερον καὶ ἐκτὸς τοῦ στενοῦ ἐκκλησιαστικοῦ καὶ θρησκευτικοῦ χώρου.
 
Πιστὸν εἰς τὸ χρέος του τοῦτο ἔναντι συνόλου τῆς ἀνθρωπότητος τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ἀνέλαβε πρωτοβουλίας μείζονος καὶ εὐρυτέρας σημασίας διὰ τὸν σύγχρονον ἄνθρωπον, ὡς εἶναι ἡ προστασία τοῦ φυσικοῦ περιβάλλοντος, τὸ ὁποῖον σήμερον διατρέχει τὸν ἔσχατον κίνδυνον ἐξ αἰτίας τῆς ἀλογίστου καὶ ἐγωϊστικῆς συμπεριφορᾶς τοῦ ἀνθρώπου. Οὕτω, ἐν ἔτει ἤδη 1989, πρῶτον παγκοσμίως μεταξὺ ὅλων τῶν θρησκευτικῶν ἱδρυμάτων, τὸ ἡμέτερον Πατριαρχεῖον δι᾿ ἐγκυκλίου τοῦ ἀοιδίμου προκατόχου ἡμῶν Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Δημητρίου, ἐπεσήμανε τὴν κρισιμότητα τοῦ οἰκολογικοῦ προβλήματος καὶ τὴν ἀνάγκην ὅπως ἡ Ἐκκλησία συμβάλῃ διὰ τῶν πνευματικῶν καὶ θεολογικῶν αὐτῆς δυνάμεων εἰς τὴν διαμόρφωσιν συνειδήσεως καὶ συμπεριφορᾶς σεβασμοῦ πρὸς τὴν δημιουργίαν τοῦ Θεοῦ, τὴν δοθεῖσαν εἰς τὸν ἄνθρωπον «ἐργάζεσθαι αὐτὴν καὶ φυλάσσειν» (Γεν. Β΄ 15), καθιέρωσε δὲ διὰ Συνοδικῆς Ἐγκυκλίου τὴν 1ην Σεπτεμβρίου, ἀρχὴν τῆς Ἰνδίκτου καὶ τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους, ὡς ἡμέραν προσευχῶν διὰ τὴν προστασίαν τῆς δημιουργίας.
 
Τὴν πρωτοβουλίαν ταύτην τοῦ μακαριστοῦ Πατριάρχου Δημητρίου ἐσυνέχισε καὶ ἀνέπτυξε περαιτέρω ἡ ἡμετέρα Μετριότης διὰ σειρᾶς ὅλης ἐνεργειῶν, ὡς ἡ ὀργάνωσις διεθνῶν ἐπιστημονικῶν συμποσίων μεταξὺ θρησκευτικῶν ἡγετῶν καὶ εἰδικῶν ἐπιστημόνων πρὸς ἐπίλυσιν συγκεκριμένων οἰκολογικῶν προβλημάτων, ὡς καὶ δι᾿ ἄλλων δραστηριοτήτων, ὅπερ ἀνέδειξε τὸ ἡμέτερον Πατριαρχεῖον πρωτοπόρον παγκοσμίως εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν ἑνὸς προβλήματος, τὸ ὁποῖον σήμερον ἀναγνωρίζεται ὡς τὸ πλέον, ἴσως, σοβαρὸν καὶ ἐπεῖγον πρόβλημα τῆς ἀνθρωπότητος, ὡς μαρτυρεῖ καὶ τὸ γεγονὸς ὅτι καὶ ἡ πολιτικὴ ἡγεσία τῆς ἀνθρωπότητος ἀναπτύσσει σήμερον πρωτοβουλίας ἐπειγούσης ἀντιμετωπίσεως αὐτοῦ, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ ἡ ὑπὸ τοῦ Προέδρου τῆς Γαλλίας διοργανουμένη κατὰ τὸν προσεχῆ Δεκέμβριον διεθνὴς Διάσκεψις ἐν Παρισίοις, εἰς τὴν ὁποίαν ἐκλήθη ἵνα μετάσχῃ καὶ ἡ ἡμετέρα Μετριότης. Σημειωτέον ὅτι καὶ ἡ Ρωμαιοκαθολικὴ Ἐκκλησία ἀναγνωρίζουσα ἤδη τὴν κρισιμότητα τοῦ ζητήματος συμμετέχει εἰς τὴν προσπάθειαν αὐτὴν διὰ τῆς ἐκδόσεως προσφάτως εἰδικῆς Παπικῆς ἐγκυκλίου, κατὰ τὴν ἐπίσημον παρουσίασιν τῆς ὁποίας ἐκλήθη διὰ πρώτην φορὰν ὡς μόνος θεολογικὸς σχολιαστὴς ἱεράρχης τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου.
 
Οὕτω, διὰ τῶν ταπεινῶν καὶ περιωρισμένων αὐτοῦ δυνάμεων τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ἀναδεικνύεται καὶ σήμερον πρωτοπόρον εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν κρισίμων προβλημάτων τοῦ ἀνθρώπου, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀφήνουν ἀδιάφορον τὴν Ἐκκλησίαν. Ἡ σπουδαιότης τοῦ γεγονότος τούτου διὰ τὸ κῦρος καὶ τὴν διεθνῆ ἀναγνώρισιν τοῦ ἱεροῦ θεσμοῦ μόλις εἶναι ἀνάγκη νὰ τονισθῇ. Δόξα τῷ ἁγίῳ Θεῷ καὶ τούτου ἕνεκα!
 
Ἕτερος τομεύς, εἰς τὸν ὁποῖον τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ἀνέπτυξε πρωτοβουλίας καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ διαδραματίζῃ ἡγετικὸν ρόλον εἶναι ἐκεῖνος τῆς καταλλαγῆς μεταξὺ τῶν χριστιανῶν καὶ τῶν θρησκειῶν. Ὁ τομεὺς οὗτος τῶν πρωτοβουλιῶν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου ὑφίσταται ὑπό τινων κύκλων ἐπ᾿ ἐσχάτων ἐκστρατείαν διαβολῆς καὶ κατασυκοφαντήσεως ὡς δῆθεν προδοτικὸς τῆς Ὀρθοδόξου πίστεως. Ἀλλ᾿ ἡ καταλλαγὴ τῶν ἀνθρώπων μετ᾿ ἀλλήλων καὶ μετὰ τοῦ Θεοῦ ἀποτελεῖ αὐτὸν τοῦτον τὸν σκοπὸν τῆς Σαρκώσεως τοῦ Θεοῦ καὶ Λόγου καὶ τῆς σταυρικῆς Αὐτοῦ θυσίας (Ρωμ. ε΄ 10, Β΄ Κορ. ε΄ 19), ἡ δὲ ἁγία ἡμῶν Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία οὐ παύεται δεομένη «ὑπὲρ τῆς τῶν πάντων ἑνώσεως». Τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ὑπῆρξε πρωτοπόρον εἰς τὴν δημιουργίαν τῆς συγχρόνου Οἰκουμενικῆς Κινήσεως διὰ τῶν Ἐγκυκλίων Ἰωακεὶμ τοῦ Γ΄ τὸ 1902 καὶ τῆς Συνόδου τοῦ Πατριαρχείου τὸ 1920 καὶ οὐδένα λόγον ἔχει νὰ λυπῆται δι᾿ αὐτό. Ἡ συμμετοχὴ ἡμῶν εἰς τὴν Οἰκουμενικὴν Κίνησιν, εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν τῶν θεολογικῶν διαλόγων, εἴτε διὰ τῆς συμμετοχῆς εἰς διαχριστιανικοὺς ὀργανισμούς, κατ᾿ οὐδένα λόγον προσκρούει εἰς τὴν πίστιν ἡμῶν ὅτι ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἀποτελεῖ τὴν Μίαν, Ἁγίαν, Καθολικὴν καὶ Ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν, τὴν ὁποίαν ὁμολογοῦμεν εἰς τὸ Σύμβολον τῆς Πίστεως ἡμῶν, ἐν οὐδεμιᾷ δὲ περιπτώσει ὑποδηλοῖ ἢ συνεπάγεται ἀπάρνησιν ἢ νόθευσιν τῶν δογμάτων τῆς πίστεως ἡμῶν ἤ, ὡς κακοβούλως διαδίδουν τινές, εἰς «συγκρητισμόν» καὶ δημιουργίαν ὑπερ-εκκλησίας. Ἀντιθέτως, διὰ τῆς συμμετοχῆς ἡμῶν εἰς τὴν Οἰκουμενικὴν Κίνησιν καὶ ἰδίᾳ διὰ τῶν θεολογικῶν διαλόγων δίδεται ἡ μαρτυρία τῆς Ὀρθοδόξου πίστεως καὶ καταδεικνύεται ἡ ὑπεροχὴ τῆς Ὀρθοδοξίας, ὁ σεβασμὸς πρὸς τὴν ὁποίαν ἔχει ἐμφανῶς αὐξηθῆ εἰς τὴν ἐποχήν μας ἐν τῇ Δύσει ἀκριβῶς λόγῳ τῆς προβολῆς αὐτῆς διὰ τῆς συμμετοχῆς ταύτης. «Ἀληθεύοντες ἐν ἀγάπῃ», κατὰ τὴν Ἀποστολικὴν προτροπήν (Ἐφ. δ΄ 15), οὐδὲν ἔχομεν νὰ ζημιωθῶμεν.
 
Ἡ μετὰ τῶν λοιπῶν χριστιανῶν καταλλαγὴ ἡμῶν καθίσταται ἰδιαιτέρως ἐπιτακτικὴ ἐν τῷ χώρῳ τῆς λεγομένης Ὀρθοδόξου Διασπορᾶς, ἔνθα διαβιοῖ μέγα μέρος τοῦ ποιμνίου τοῦ ἡμετέρου Πατριαρχείου. Εἰς πλείστας Μητροπόλεις τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου ἐν Εὐρώπῃ καὶ Ἀμερικῇ αἱ σχέσεις ἡμῶν μετὰ τῶν ἐκεῖ διαβιούντων Ρωμαιοκαθολικῶν καὶ Προτεσταντῶν εἶναι καὶ πρέπει νὰ παραμείνουν ἁρμονικαί, ὀφείλομεν δὲ νὰ συγχαρῶμεν τοὺς ἀδελφοὺς ἱεράρχας τῶν περιοχῶν τούτων διὰ τὴν συμβολήν των εἰς τὴν καλλιέργειαν καὶ προαγωγὴν τῶν καλῶν τούτων σχέσεων, ἐκ τῶν ὁποίων πολλὰ ὠφελεῖται τὸ ποίμνιον αὐτῶν. Χάρις εἰς τὰς σχέσεις ταύτας ἐξασφαλίζονται διὰ τὸ Ὀρθόδοξον ποίμνιον οἱ ἀπαραίτητοι χῶροι λατρείας καὶ ἐξυπηρετοῦνται ζωτικαὶ ἀνάγκαι διαβιώσεως αὐτοῦ. Θὰ ἀπετέλει ἔνδειξιν ἀχαριστίας ἐκ μέρους ἡμῶν, ἐὰν δὲν ἀνεγνωρίζομεν τὸν σεβασμὸν καὶ τὴν ἀνυπόκριτον ἀγάπην, μετὰ τῶν ὁποίων περιβάλλουν τὸ ποίμνιον ἡμῶν οἱ ἀνήκοντες εἰς ἄλλας Ἐκκλησίας καὶ Ὁμολογίας ἀδελφοὶ χριστιανοὶ καὶ ἂν δὲν ἀνταπεδίδομεν καὶ ἡμεῖς πρὸς αὐτοὺς τὰ αὐτὰ αἰσθήματα καὶ τὴν αὐτὴν συμπεριφοράν.
 
Ὀφείλομεν νὰ ἀναγνωρίσωμεν πάντες ὅτι ἡ ἐποχὴ τῶν ἀμιγῶν θρησκευτικῶς κοινωνιῶν καὶ ἐθνῶν παρέρχεται ἤδη, καὶ οἱ λαοὶ καλοῦνται νὰ ἀποδεχθοῦν τὴν ἑτερότητα ὡς συστατικὸν στοιχεῖον τῶν κοινωνιῶν των, ἐὰν δὲν θέλουν νὰ ὁδηγηθοῦν εἰς συγκρούσεις καὶ ἀναταραχάς. Ἡ συνύπαρξις καὶ συμβίωσις τῶν Ὀρθοδόξων μετὰ τῶν λοιπῶν χριστιανῶν ἀποτελεῖ ἤδη ἀναπότρεπτον πραγματικότητα εἰς τὸν χῶρον τῆς Διασπορᾶς ἐξαπλουμένη ταχέως καὶ ἐντὸς τῶν ἄλλοτε ἀμιγῶς Ὀρθοδόξων ἐθνῶν καὶ κοινωνιῶν καὶ ὑποχρεοῦσα τὴν Ἐκκλησίαν ἡμῶν νὰ προσαρμόσῃ διὰ τῆς οἰκονομίας τὴν ὅλην ποιμαντικὴν αὐτῆς ζωήν. Οὕτως, ἐπὶ παραδείγματι, ἡ αὔξησις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν μεικτῶν γάμων ἀποτελεῖ πλέον πραγματικότητα, ἡ ὁποία ὑποχρεώνει τὴν Ἐκκλησίαν νὰ ἀποδεχθῇ τὴν μετὰ τῶν ἑτεροδόξων κοινὴν προσευχὴν καὶ λατρείαν, ὅπερ καὶ ἐφαρμόζει ἤδη εἰς πάσας τὰς Ὀρθοδόξους Ἐκκλησίας. Τοῦτο οὐδόλως ἀποτελεῖ ἐκτροπὴν ἐκ τοῦ θεμελιώδους στοιχείου διαχωρισμοῦ τῶν Ὀρθοδόξων ἐκ τῶν λοιπῶν χριστιανῶν, συνισταμένου εἰς τὴν ἐν τῇ θείᾳ Εὐχαριστίᾳ κοινωνίαν, ἥτις προϋποθέτει πλήρη συμφωνίαν ἐν τῇ πίστει τῆς Ἐκκλησίας. Ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου οὐδεμία οἰκονομία χωρεῖ.
 
Πάντων τούτων θεωρουμένων τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον καλλιεργεῖ τὰς ἀγαθὰς σχέσεις αὐτοῦ μετὰ τῶν λοιπῶν χριστιανῶν εἰς πάντα τὰ ἐπίπεδα ἀπὸ τῆς μικροτέρας ἐνορίας καὶ ἐπισκοπῆς μέχρι καὶ τῆς ἀνωτάτης ἡγεσίας αὐτοῦ. Οὕτως, ἡ ἡμετέρα Μετριότης ὑποδέχεται μετὰ χαρᾶς, ἀγάπης καὶ τιμῆς πάντας τοὺς ἀντιπροσώπους ἢ καὶ ἀρχηγοὺς τῶν ἄλλων χριστιανικῶν Ἐκκλησιῶν καὶ Ὁμολογιῶν καὶ ἀνταποδίδει αὐτὰς φιλοφρόνως, ὡς ἁρμόζει εἰς πεπολιτισμένην καὶ δὴ καὶ χριστιανικὴν συμπεριφοράν. Τοῦτο ἰσχύει ὅλως ἰδιαιτέρως εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς Ρωμαιοκαθολικῆς Ἐκκλησίας, ἥτις ἀποτελεῖ τὴν μεγαλυτέραν χριστιανικὴν κοινότητα καὶ οἱ μετὰ τῆς ὁποίας ἱστορικοὶ δεσμοὶ πλήρους κοινωνίας ἐν τῇ πίστει καὶ τοῖς Μυστηρίοις ἐπὶ μίαν ὅλην χιλιετίαν δὲν παύουν νὰ ἀποτελοῦν κοινὸν κτῆμα, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου ὀφείλομεν νὰ ἐπανεύρωμεν καὶ ἀνοικοδομήσωμεν τήν, ὡς μὴ ὤφελεν, ἀπολεσθεῖσαν πλήρη κοινωνίαν. Ἐπὶ τῷ τέλει τούτῳ διεξάγεται ὁ πανορθοδόξως ἀποφασισθεὶς ἐπίσημος θεολογικὸς διάλογος, περὶ τῆς πορείας τοῦ ὁποίου θὰ ἐνημερώσῃ τὸ ἱερὸν σῶμα ὁ Ὀρθόδοξος συμπρόεδρος αὐτοῦ, ἀλλὰ καὶ ἀνταλλάσσονται ἐπισκέψεις ἐπὶ τοῦ ἀνωτάτου ἐπιπέδου, διὰ τῶν ὁποίων ἐπιβεβαιοῦται ἡ θέλησις ἀμφοτέρων τῶν πλευρῶν, ὅπως ἐν ἀγάπῃ καὶ ἀληθείᾳ χωρήσουν εἰς τὴν πλήρη μετ᾿ ἀλλήλων κοινωνίαν. Οὕτως, ἐκτὸς τῆς εἰθισμένης ἀνταλλαγῆς ἐπισκέψεων ἐπισήμων Ἀντιπροσωπειῶν κατὰ τὰς Θρονικὰς Ἑορτὰς ἑκατέρας τῶν Ἐκκλησιῶν, ἡ ἡμετέρα Μετριότης παρέστη προσωπικῶς εἰς τὴν ἐνθρόνισιν τοῦ νέου Πάπα Φραγκίσκου ἐν Ρώμῃ πρὸ διετίας, συνηντήθη μετ᾿ αὐτοῦ εἰς Ἱεροσόλυμα ἐπὶ τῇ συμπληρώσει πεντήκοντα ἐτῶν ἀπὸ τῆς ἱστορικῆς συναντήσεως ἐκεῖ τοῦ ἀοιδίμου προκατόχου ἡμῶν Πατριάρχου Ἀθηναγόρου μετὰ τοῦ Πάπα Παύλου Ϛ΄, ἐδέχθημεν δὲ τὴν ἐπίσημον ἐπίσκεψιν τοῦ νῦν Πάπα εἰς τὴν ἕδραν ἡμῶν κατὰ τὴν Θρονικὴν Ἑορτὴν τοῦ ἡμετέρου Πατριαρχείου τὸν παρελθόντα Νοέμβριον. Αἱ συναντήσεις αὗται καὶ αἱ ὑπογραφεῖσαι κατ᾿ αὐτὰς Κοιναὶ Δηλώσεις, εὗρον εὐρεῖαν ἀπήχησιν ἀνὰ τὸν κόσμον καὶ ἀνέδειξαν τὴν παρουσίαν καὶ τὴν σπουδαιότητα τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου διεθνῶς. Οὕτω, τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον καὶ ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἀντὶ νὰ ἀπομονοῦνται προβάλλονται καὶ γίνονται γνωστὰ ἀνὰ τὸν κόσμον ἐπ᾿ ὠφελείᾳ ἑαυτῶν ἀλλὰ καὶ τοῦ Γένους ἡμῶν.
 
Τὸ πνεῦμα τοῦτο τῆς καταλλαγῆς καὶ συμβολῆς εἰς τὴν εἰρηνικὴν συμβίωσιν τῶν ἀνθρώπων, τὸ ὁποῖον ἀπορρέει ἐκ τοῦ Εὐαγγελίου καὶ χαρακτηρίζει κατ᾿ ἐξοχὴν τὴν ἁγίαν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν ἡμῶν, ὡδήγησε τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον εἰς τὸ νὰ ἐπεκτείνῃ πέραν τοῦ χριστιανικοῦ χώρου τὴν προσπάθειαν τοῦ διαλόγου. Οὕτως, ἀπὸ ἐτῶν ἤδη ἡγεῖται τοῦ Διαθρησκειακοῦ Διαλόγου μεταξὺ Χριστιανῶν, Ἰουδαίων καὶ τοῦ Ἰσλάμ, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπιδιώκεται οὐχὶ τόσον ἡ ἐξέτασις τῶν θεολογικῶν διαφορῶν, ὅσον ἡ καλλιέργεια καὶ προώθησις τῆς ἀρχῆς καὶ τῆς πεποιθήσεως, τὴν ὁποίαν προσωπικῶς ἐτονίσαμεν πρὸ ἐτῶν εἰς τὰ πλαίσια τῆς διαθρησκειακῆς συναντήσεως τοῦ Βοσπόρου, ὅτι «ὁ πόλεμος ἐν ὀνόματι τῆς θρησκείας ἀποτελεῖ πόλεμον κατὰ τῆς θρησκείας». Καὶ ἓν μόνον βλέμμα εἰς τὴν κρατοῦσαν ἐν τῷ κόσμῳ σήμερον κατάστασιν ἀρκεῖ διὰ νὰ πείσῃ πόσον ἀληθὴς καὶ πόσον ἐπίκαιρος εἶναι ὁ λόγος οὗτος. Τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον δίδει καὶ ἐν τῷ χώρῳ τούτῳ τὴν μαρτυρίαν του.
 
Ἀλλ᾿ ὡς ἤδη ὑπῃνίχθημεν, ἡ θεία Πρόνοια ἐπέθεσεν ἐπὶ τῶν ὤμων τοῦ ἱεροῦ τούτου θεσμοῦ, τὸν ὁποῖον χάριτι Θεοῦ πάντες ἡμεῖς διακονοῦμεν, καὶ μίαν ἄλλην βαρεῖαν εὐθύνην, ἐκείνην τῆς διασφαλίσεως τῆς ἑνότητος τῆς ὅλης Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. Τὸ πρωτεῖον τιμῆς, τὸ ὁποῖον οἱ ἱεροὶ Κανόνες τῶν ἁγίων Οἰκουμενικῶν Συνόδων ἀνεγνώρισαν εἰς τὸν ἐπίσκοπον Κωνσταντινουπόλεως, τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ὑποχρεοῦται καὶ σήμερον νὰ ἐκπληρώσῃ ἐπ᾿ ἀγαθῷ συνόλου τῆς Ὀρθοδοξίας.
 
Ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς εὐθύνης αὐτοῦ διὰ τὴν κανονικὴν τάξιν καὶ ἑνότητα συνόλου τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τό Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον γίνεται ἀποδέκτης προσφυγῶν πρὸς ἐπίλυσιν ζητημάτων ἀναφυομένων εἰς τὰς σχέσεις τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν μετ᾿ ἀλλήλων ἢ ἐνίοτε καὶ ἐντός τινων ἐξ αὐτῶν, τὰς ὁποίας καὶ διὰ καταλλήλων ἐνεργειῶν ἐπιλύει, ὡς συνέβη πρὸ ἐτῶν ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ Βουλγαρίας, ἐν τῷ Πατριαρχείῳ Ἱεροσολύμων καὶ ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ Κύπρου, ἢ προσφάτως κατὰ τὴν μεταξὺ τῶν Πατριαρχείων Ἱεροσολύμων καὶ Ρουμανίας διένεξιν. Ἀτυχῶς καὶ ὡς μὴ ὤφελε τὰ τοιαῦτα ζητήματα δὲν παύουν διαρκῶς νὰ ἀναφύωνται, καὶ τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον διὰ τῆς Συνοδικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν Διορθοδόξων Ζητημάτων καὶ τῶν ἀποφάσεων τῆς Ἁγίας καὶ Ἱερᾶς Συνόδου προσπαθεῖ νὰ ἐξεύρῃ τὰς καταλλήλους λύσεις. Ὡς ἔχετε ἀσφαλῶς πληροφορηθῆ, ἀνεφύη κατ᾿ αὐτὰς σοβαρὰ διένεξις μεταξὺ τῶν πρεσβυγενῶν Πατριαρχείων Ἀντιοχείας καὶ Ἱεροσολύμων ὡς πρὸς τὴν κανονικὴν δικαιοδοσίαν ἐν τῷ ἐμιράτῳ τοῦ Κατάρ, πρὸς ἐπίλυσιν τῆς ὁποίας ἐργαζόμεθα ἐντόνως, παραμένει δὲ ἀνοικτὸν καὶ τὸ ἐσωτερικὸν θέμα τῆς ἐκλογῆς τοῦ Προκαθημένου τῆς Ἐκκλησίας Τσεχίας καὶ Σλοβακίας, τῆς ὁποίας ἡ κανονικότης ἀμφισβητεῖται τόσον ἐντὸς τῆς Ἐκκλησίας ταύτης ὅσον καὶ ὑπὸ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου καὶ πολλῶν ἄλλων Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν.
 
Διὰ ταῦτα καὶ ἄλλα παρόμοια ζητήματα, ὡς ἡ ἐν Οὐκρανίᾳ κρατοῦσα διαίρεσις τοῦ ἐκεῖ Ὀρθοδόξου ποιμνίου, τὸ ἡμέτερον Πατριαρχεῖον δέχεται προσφυγὰς καὶ μεριμνᾷ διὰ τὴν ἐπίλυσίν των. Ἐκ παραλλήλου ἀναπτύσσει πρωτοβουλίας πρὸς στενοτέραν συνεργασίαν καὶ σύσφιγξιν τῶν σχέσεων μεταξὺ τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν, ὥστε ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία νὰ ἀποκτήσῃ ἑνιαίαν φωνὴν καὶ νὰ καλλιεργηθῇ ἐν αὐτῇ ἡ συνείδησις ὅτι παρὰ τὸ ὅτι κατὰ τὴν κανονικὴν αὐτῆς διάρθρωσιν συνίσταται ἐκ πολλῶν αὐτοκεφάλων Ἐκκλησιῶν δὲν παύει νὰ εἶναι μία Ἐκκλησία, ἐκφραζομένη "ἐν ἑνὶ στόματι καὶ μιᾷ καρδίᾳ".
 
Οὕτως, ἀπὸ τοῦ πρώτου ἤδη ἔτους τῆς Πατριαρχίας ἡμῶν προέβημεν εἰς τὴν σύγκλησιν διὰ πρώτην φορὰν Συνάξεων τῶν Προκαθημένων τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν πρὸς ἀνταλλαγὴν ἀπόψεων ἐπὶ τρεχόντων ἐν τῷ κόσμῳ ζητημάτων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία καλεῖται νὰ ἀρθρώσῃ ἑνιαῖον λόγον. Μέχρι στιγμῆς ἐπραγματοποιήθησαν πέντε τοιαῦται Συνάξεις, ἅπασαι ἐνταῦθα ἐν τῷ ἱερῷ Κέντρῳ πλὴν τῆς ἐν Πάτμῳ καὶ τῆς ἐν ἔτει 2000, ἥτις ἔλαβε χώραν ἐν Ἱεροσολύμοις ἐπ᾿ εὐκαιρίᾳ τῶν ἐκεῖ ἑορτασμῶν ἐπὶ τῇ εἰσόδῳ εἰς τὴν νέαν χιλιετίαν. Ἅπασαι αἱ Συνάξεις αὗται ἐπραγματοποιήθησαν εἰς λίαν ἀδελφικὸν κλῖμα ἐξαπολύσασαι Κοινὰ Μηνύματα, τὰ ὁποῖα εἶχον εὐρεῖαν ἀπήχησιν.
 
Κατὰ τὴν τελευταίαν τοιαύτην Σύναξιν τῶν Προκαθημένων, τὴν ὁποίαν συνεκαλέσαμεν ἐνταῦθα κατὰ μῆνα Μάρτιον τοῦ παρελθόντος ἔτους 2014, ἐλήφθη τῇ προτάσει ἡμῶν μία ὄντως ἱστορικὴ ἀπόφασις: ἡ σύγκλησις ἐνταῦθα κατὰ τὸ προσεχὲς ἔτος 2016 τῆς Ἁγίας καὶ Μεγάλης Συνόδου τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. Ἡ σημασία καὶ σπουδαιότης τοῦ γεγονότος τούτου μόλις εἶναι ἀνάγκη νὰ ὑπογραμμισθῇ. Ἤδη ἀπὸ τοῦ 1923 τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ἐμελέτα τὴν σύγκλησιν Πανορθοδόξου Συνόδου ἐν ἔτει 1925 ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν ἐπέτειον τῆς μνήμης τῆς Α΄ Οἰκουμενικῆς Συνόδου μὴ δυνηθὲν νὰ τὴν πραγματοποιήσῃ ἔνεκα τῶν γνωστῶν ἱστορικῶν συγκυριῶν. Τὴν προσπάθειαν ἐπανέλαβε τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ἐν ἔτει 1930, ὅτε καὶ συνῆλθε πρὸς τοῦτο ἐν Ἁγίῳ Ὄρει Πανορθόδοξος Προπαρασκευαστικὴ Ἐπιτροπή, ἀλλὰ καὶ πάλιν δὲν κατέστη δυνατὴ ἡ πραγματοποίησις τῆς Συνόδου λόγῳ τῆς διεθνοῦς καταστάσεως. Τὸ θέμα ἐπανῆλθε κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη τῆς δεκαετίας τοῦ 1960, ὅτε καί ἀπεφασίσθη πανορθοδόξως ἡ σύγκλησις τῆς Ἁγίας καὶ Μεγάλης Συνόδου τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας καὶ ὡρίσθη ὁ τρόπος προπαρασκευῆς αὐτῆς. Παρὰ τὸ ὅτι ἡ προπαρασκευὴ αὕτη ἐξεκίνησεν ἀμέσως, ἡ ὁλοκλήρωσις αὐτῆς διὰ διαφόρους λόγους καθυστέρησεν ἀνεπιτρέπτως ἐπὶ πέντε περίπου δεκαετίας λόγῳ ἐνδορθοδόξων προβλημάτων.
 
Περὶ τῆς σημερινῆς καταστάσεως τῆς προπαρασκευῆς τῆς Ἁγίας καί Μεγάλης Συνόδου θέλει ἐνημερώσει τὸ ἱερὸν τοῦτο σῶμα ὁ Ἱερώτατος Μητροπολίτης Περγάμου, Πρόεδρος τῆς Συνοδικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν Διορθοδόξων Ζητημάτων καὶ πρόεδρος τῶν Διορθοδόξων Προπαρασκευαστικῶν Ἐπιτροπῶν καὶ τῶν Προσυνοδικῶν Πανορθοδόξων Διασκέψεων. Ἡμεῖς θὰ περιορισθῶμεν εἰς γενικωτέρας τινὰς παρατηρήσεις ἐπὶ τοῦ σοβαρωτάτου τούτου θέματος.
 
Ἐν πρώτοις ὀφείλομεν νὰ ἐπισημάνωμεν τὴν σπουδαιότητα καὶ τὴν ἀνάγκην τῆς ἀμέσου συγκλήσεως τῆς Συνόδου. Ἡ μακρὰ καθυστέρησις τῆς πραγματοποιήσεώς της ἔχει ἤδη ἐκθέσει σοβαρῶς τὴν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν ἔναντι τοῦ λοιποῦ χριστιανικοῦ κόσμου καὶ πέραν τούτου, μέχρι σημείου νὰ ἐντρεπώμεθα κυριολεκτικῶς, ὅταν ἐρωτώμεθα πότε ἐπὶ τέλους θὰ συνέλθῃ ἡ ἐξαγγελθεῖσα Σύνοδος. Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία τονίζει καὶ διδάσκει εἰς τὴν Ἐκκλησιολογίαν της τὴν συνοδικότητα, ἀλλ᾿ ἐν τῇ πράξει δὲν ἐφαρμόζει αὐτὴν εἰς οἰκουμενικὸν ἐπίπεδον παρέχουσα τὴν εἰκόνα συνομοσπονδίας Ἐκκλησιῶν ἀντὶ ἐκείνης τῆς Μιᾶς, Ἁγίας, Καθολικῆς καὶ Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας. Πᾶσα περαιτέρω ἀναβολὴ συγκλήσεως τῆς Συνόδου ἐκθέτει τὴν Ἐκκλησίαν ἡμῶν οὐχὶ μόνον εἰς τὰ ὄμματα τῶν μὴ Ὀρθοδόξων, ἀλλὰ καὶ ἔναντι τῶν ἰδίων αὐτῆς ἐκκλησιολογικῶν ἀρχῶν καὶ πιστευμάτων. Εἰς τὸν καλοπροαίρετον ἀντίλογον, ὁ ὁποῖος ἀκούεται, ὅτι ἡ προετοιμασία τῆς Συνόδου θὰ ἔδει νὰ εἶναι πληρεστέρα καὶ νὰ περιλαμβάνῃ θέματα περισσότερον φλέγοντα καὶ ἐπίκαιρα, ἡ ἀπάντησις εἶναι ὅτι τὸ μεῖζον καὶ προέχον εἶναι αὐτὴ αὕτη ἡ πραγματοποίησις τῆς Συνόδου, ἡ ὁποία θὰ ἀποτελέσῃ τὴν ἀπαρχὴν καὶ ἄλλων Συνόδων, κατὰ τὰς ὁποίας θὰ ἐξετασθοῦν τὰ πλέον φλέγοντα καὶ ἐπίκαιρα ζητήματα. Τὸ καλλίτερον εἶναι ἐχθρὸς τοῦ καλοῦ, κατὰ τὴν γνωστὴν ρῆσιν, καὶ θὰ ἦτο κρῖμα ἐπιζητοῦντες τὸ τέλειον νὰ ἀπολέσωμεν τὸ ἀναγκαῖον.
 
Δευτέρα παρατήρησις ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου εἶναι ἡ διευκρίνησις περὶ τῆς φύσεως τῆς συγκαλουμένης Ἁγίας καὶ Μεγάλης Συνόδου. Κατὰ τὴν ἐπιλογὴν τῆς ὀνομασίας τῆς Συνόδου ταύτης ὑπὸ τῆς Α΄ Προσυνοδικῆς Πανορθοδόξου Διασκέψεως ἀπεφεύχθη συνειδητῶς ὁ χαρακτηρισμὸς αὐτῆς ὡς Οἰκουμενικῆς Συνόδου διὰ τὸν λόγον ὅτι δὲν καλοῦνται ὡς μέλη αὐτῆς οἱ ἐκ τῆς Δύσεως χριστιανοί, ὡς συνέβαινε πάντοτε ἐν τῇ ἀρχαίᾳ Ἐκκλησίᾳ κατὰ τὴν σύγκλησιν Οἰκουμενικῶν Συνόδων. Ἡ αὐθεντία τῆς Συνόδου ταύτης ἐκτείνεται, συνεπῶς, μόνον εἰς τὸν χῶρον τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, χωρὶς τοῦτο νὰ σημαίνῃ ὅτι δὲν δύναται νὰ λάβῃ αὕτη ἀποφάσεις ἀναφερομένας εἰς τὰς σχέσεις τῆς Ὀροδοξίας πρὸς τὸν λοιπὸν χριστιανικόν κόσμον.
 
Τέλος, θὰ ἦτο παράλειψις ἐὰν δὲν ἐπεσημαίνομεν πρὸς τὸ ἱερὸν τοῦτο σῶμα τὰς δυσκολίας τὰς ὁποίας ἀντιμετωπίζει τὸ ὅλον ἐγχείρημα τῆς πραγματοποιήσεως τῆς Ἁγίας καὶ Μεγάλης Συνόδου. Αἱ πλεῖσται καὶ σοβαρώτεραι ἐκ τῶν δυσκολιῶν τούτων προέρχονται ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι εἰς πολλὰς ἒκ τῶν κατὰ τόπους Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν ἔχει, ἀτυχῶς, διεισδύσει τὸ πνεῦμα τοῦ ἐθνικισμοῦ, ἐνίοτε δὲ καὶ αὐτοῦ τούτου τοῦ καταδικασθέντος ὡς αἱρέσεως ἐθνοφυλετισμοῦ, τό ὁποῖον μετατρέπει τὴν Ἐκκλησίαν εἰς θεραπαινίδα κρατικῶν πολιτικῶν ἐπιδιώξεων. Οὕτω, τινὲς τῶν ἀδελφῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν, τελοῦσαι ἐν στενῇ συνεργασίᾳ μετὰ τῶν Κυβερνήσεων τοῦ τόπου των καὶ ἀπολαμβάνουσαι ἄφθονον τὴν οἰκονομικήν των ὑποστήριξιν, προσπαθοῦν διὰ παντὸς μέσου, περιλαμβανομένης καὶ τῆς προετοιμαζομένης Ἁγίας καὶ Μεγάλης Συνόδου, νὰ προωθήσουν πολιτικῆς φύσεως συμφέροντα καὶ σχεδιασμούς, ἐπιφέρουσαι διὰ τοῦ τρόπου τούτου ρήγματα εἰς τὴν ἑνότητα τῆς Ὀρθοδοξίας. Τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον ὡς ὑπερεθνικὴ Ἐκκλησία ἀντιπαλεύει πρὸς τὰς τοιαύτας τάσεις, διότι θέτει ὑπεράνω ὅλων τὴν ἑνότητα καὶ τὸ συμφέρον τῆς Ἐκκλησίας, ἀντιμετωπίζον ἐν τῇ διακονίᾳ ταύτῃ οὐχὶ σπανίως προσπαθείας, φανερὰς ἠ ἀφανεῖς, ὑπονομεύσεως τοῦ ρόλου του ὡς πρωτοθρόνου Ἐκκλησίας καί ἐγγυητοῦ τῆς ἑνότητος αὐτῆς.
 
Ἀγαπητοὶ ἐν Κυρίῳ ἀδελφοί,
 
Διὰ τῶν ἀνωτέρω ἠθελήσαμεν νὰ λάβητε γνῶσιν, ἔστω καὶ ἀκροθιγῶς, τοῦ ἔργου, τὸ ὁποῖον ἐπιτελεῖται ἐν τῷ ἱερῷ Κέντρῳ εἰς ἐκπλήρωσιν τῆς ὑψηλῆς ἀποστολῆς, ἥτις ἀνετέθη ὑπὸ τῆς Θείας Προνοίας εἰς τὴν Πρωτόθρονον ταύτην Ἐκκλησίαν, τὴν ὁποίαν πάντες ἡμεῖς ἔχομεν τὸ μέγα προνόμιον νὰ διακονῶμεν. Τὸ πολυεύθυνον καὶ πολυεπίπεδον τοῦτο ἔργον διεξάγεται ἐπιτυχῶς παρὰ τὰ περιωρισμένα εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου μέσα καὶ τὸν συρρικνωθέντα μετὰ τὴν διακοπὴν τῆς λειτουργίας τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τῆς Χάλκης ἀριθμὸν τῶν στελεχῶν αὐτοῦ, χάρις εἰς τὴν ἐργατικότητα καὶ ἀφοσίωσιν τοῦ διοικητικοῦ καὶ λοιποῦ προσωπικοῦ τῶν Πατριαρχείων, πρὸς τὸ ὁποῖον ἐκφράζομεν καὶ αὖθις τὴν εὐαρέσκειαν τῆς Μητρὸς Ἐκκλησίας καὶ ἡμῶν προσωπικῶς.
 
Ἰδιαιτέρως ἐπιθυμοῦμεν νὰ μνημονεύσωμεν τὴν συμβολὴν τῶν ἁγίων ἀδελφῶν τῶν ἑκάστοτε συγκροτούντων τὴν περὶ ἡμᾶς Ἁγίαν καὶ Ἱερὰν Σύνοδον, ἥτις μετὰ τοῦ Πατριάρχου ἐποπτεύει τὴν ὅλην πορείαν τοῦ ἔργου τῆς Ἐκκλησίας λαμβάνουσα τὰς ἀπαραιτήτους καὶ οὐχὶ πάντοτε εὐχερεῖς ἀποφάσεις. Αἰσθανόμεθα ἰδιαιτέραν ἱκανοποίησιν καὶ δοξάζομεν τὸν δωρεοδότην Κύριον, διότι ἐπὶ τῆς Πατριαρχίας ἡμῶν ἐπανῆλθε τὸ καθεστὼς τῆς ἐκ περιτροπῆς συμμετοχῆς εἰς τὴν συγκρότησιν τῆς Ἁγίας καὶ Ἱερᾶς Συνόδου πάντων τῶν ἐν ἐνεργείᾳ Μητροπολιτῶν τοῦ Θρόνου, γεγονὸς τὸ ὁποῖον ἐπιτρέπει εἰς αὐτοὺς νὰ ἀσκοῦν τὸ ἐκ τῶν ἱερῶν Κανόνων ἀπορρέον δικαίωμα καὶ χρέος των, καὶ σφυρηλατεῖ ἔτι μᾶλλον τοὺς μεταξὺ τοῦ ἱεροῦ Κέντρου καὶ τῶν ἐπαρχιῶν τοῦ Θρόνου δεσμούς.
 
Πάντα ταῦτα καὶ ὅσα εἰσέτι παρελείφθησαν, ἵνα μὴ μακρηγορήσωμεν ὑπερβαλλόντως, μαρτυροῦν ὅτι ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ, "ἡ τὰ ἀσθενῆ θεραπεύουσα καὶ τὰ ἐλλείποντα ἀναπληροῦσα", δὲν ἔπαυσε σκέπουσα καὶ κατευθύνουσα τὸν ἱερὸν τοῦτον θεσμὸν εἰς ἐπιτέλεσιν τῆς ὑψηλῆς αὐτοῦ ἀποστολῆς, παρέχουσα ἡμῖν τὴν βεβαίαν ἐλπίδα ὅτι οὐδεμία ἀντίξοος δύναμις ἢ ἀνθρωπίνως τυχὸν δυσοίωνος πρόβλεψις δὲν θὰ ἰσχύσῃ νὰ ἀνακόψῃ ἢ παρεμποδίσῃ τὴν ἐκπλήρωσιν τῆς ἀποστολῆς ταύτης. Διότι ἡ Μήτηρ Ἐκκλησία, κατὰ τὸ Παύλειον, "οἶδε καὶ ταπεινοῦσθαι, οἶδε καί περισσεύειν∙ ἐν παντὶ καὶ ἐν πᾶσι μεμύηται καὶ χορτάζεσθαι καὶ πεινᾶν, καὶ περισσεύειν καὶ ὑστερεῖσθαι" (πρβλ. Φιλ. δ΄, 12-13). Πορευομένη διὰ μέσου τῶν αἰώνων ὡς ὁ Ἀπόστολος, "διὰ δόξης καὶ ἀτιμίας, διὰ δυσφημίας καὶ εὐφημίας" (Β΄ Κορ. ς΄, 8-9) γνωρίζει, ὡς ἐκεῖνος, ὅτι ἡ δύναμις τοῦ Θεοῦ "ἐν ἀσθενείᾳ τελειοῦται" (Β΄ Κορ. ιβ΄, 9). Οἱ δέκα ἑπτὰ περίπου αἰῶνες τοῦ ἱστορικοῦ βίου της μαρτυροῦν καὶ ἐπιβεβαιοῦν τὸ τοῦ ψαλμῳδοῦ "Κύριος ἐμοὶ βοηθός, καὶ οὐ φοβηθήσομαι τί ποιήσει μοι ἄνθρωπος" (Ψαλμ. 117, 6).
 
Ἀγαπητοὶ ἀδελφοί,
 
Ἡ Ἐκκλησία δὲν εἶναι ἐκ τοῦ κόσμου, ἀλλὰ ζῇ ἐν τῷ κόσμῳ (πρβλ. Ἰω. ιζ΄, 6). Τὰ προβλήματα τοῦ συγχρόνου κόσμου ἀποτελοῦν καὶ προβλήματα τῆς Ἐκκλησίας, διότι ἀποτελοῦν προβλήματα τοῦ ποιμνίου της. Τὸ γνωρίζετε αὐτὸ ὅλως ἰδιαιτέρως ὅσοι ἐξ ὑμῶν ποιμαίνετε λαὸν εἰς τὰς ἐπαρχίας σας. Τὰ προβλήματα ταῦτα διαφέρουν ἀπὸ περιοχῆς εἰς περιοχήν, ἀλλὰ καθίστανται διαρκῶς καὶ περισσότερον κοινά. Αἱ παραδοσιακῶς χριστιανικαὶ κοινωνίαι ἐκκοσμικεύονται ραγδαίως, καὶ τοῦτο καθιστᾶ ἀναγκαίαν τὴν προσαρμογὴν τῆς Ἐκκλησίας εἰς τὰς νέας κοινωνικὰς συνθήκας χωρὶς νὰ ἀλλοιωθῇ ὁ πυρὴν τοῦ Εὐαγγελίου καὶ τῆς ἅπαξ παραδοθείσης τοῖς ἁγίοις πίστεως (πρβλ. Ἰούδα 3-4).
 
Ἡ ἁγία ἡμῶν Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία διακρίνεται διὰ τὴν ἀφοσίωσιν αὐτῆς εἰς τὴν Παράδοσιν. Διὰ μέσου ὅμως τῶν αἰώνων ἀσκοῦσα τὴν καλῶς νοουμένην οἰκονομίαν ἐπέτυχε τὴν προσαρμογὴν εἰς τὰς ἑκάστοτε συνθήκας χωρὶς τὴν ἀπομάκρυνσιν ἐκ τοῦ πυρῆνος τοῦ Εὐαγγελίου. Μὲ ὁδηγὸν τὸ Κυριακόν "τὸ σάββατον διὰ τὸν ἄνθρωπον ἐγένετο, οὐχ ὁ ἄνθρωπος διὰ τὸ σάββατον" (πρβλ. Μάρκ. β΄, 27) καὶ ἐφαρμόζουσα τὸν ὄντως χρυσοῦν ἀκροτελεύτιον Κανόνα τῆς Πενθέκτης Οἰκουμενικῆς Συνόδου [κανὼν 102] ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἔθεσε τὸ ἀνθρώπινον πρόσωπον, τὴν εἰκόνα ταύτην τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ, ὡς ὕψιστον κριτήριον εἰς τὰς ἑκάστοτε ἀποφάσεις της. Τοῦτο βεβαίως προϋποθέτει πνευματικὴν διάκρισιν καὶ διασφαλίζεται μόνον διὰ συνοδικῶν ἀποφάσεων. Διὸ καὶ ἡ ἀνταλλαγὴ γνωμῶν μεταξὺ τῶν ἐπισκόπων τῆς Ἐκκλησίας ἐπὶ τοιούτων θεμάτων κρίνεται λίαν χρήσιμος καὶ ἀναγκαία. Ἡ παροῦσα Σύναξις ἔχει ὡς σκοπὸν νὰ προσφέρῃ εἰς ἡμᾶς καὶ τὴν δυνατότητα ταύτην.
 
Τέλος, ὀφείλομεν νὰ ἐπισημάνωμεν τὸ γεγονὸς ὅτι πέραν τῶν ἐκ τῆς ἐκκοσμικεύσεως τῶν κοινωνιῶν κινδύνων ἡ Ἐκκλησία σήμερον εὑρίσκεται ἀντιμέτωπος πρὸς γενικωτέρας ἀναταραχάς, αἱ ὁποῖαι εἰς ὡρισμένας περιπτώσεις ἀπειλοῦν αὐτὴν ταύτην τὴν ὑπόστασίν της. Τοῦτο ἰσχύει ἰδιαιτέρως εἰς περιοχάς, ὅπου διαβιοῦν ἀπὸ αἰώνων καί Ὀρθόδοξοι Ἐκκλησίαι, πρὸς τὰς ὁποίας ἔχομεν διαρκῶς ἐστραμμένην τὴν σκέψιν καὶ τὰς προσευχάς μας. Πρὸ τοῦ κινδύνου τούτου ἓν μόνον ἀντίδοτον διαθέτομεν: τὸ κήρυγμα καὶ τὴν προσπάθειαν τῆς εἰρήνης καὶ καταλλαγῆς. Ὁ διάλογος τῆς καταλλαγῆς δὲν εἶναι σήμερον πολυτέλεια, εἶναι ζωτικὴ ἀνάγκη πρώτιστα δι᾿ ἡμᾶς αὐτοὺς καὶ τὴν Ἐκκλησίαν. Διὰ τοῦτο καὶ τὸ Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον δι᾿ ὅλων τῶν δυνάμεών του ἡγεῖται κάθε προσπαθείας καταλλαγῆς. Οἱ καιροὶ εἶναι κρίσιμοι καὶ ἡ εὐθύνη καὶ τὸ χρέος ἡμῶν ὡς Ἐκκλησίας τοῦ παθόντος ὑπὲρ τοῦ κόσμου Κυρίου καλοῦν πάντας ἡμᾶς εἰς τὴν ἐκπλήρωσίν του.
 
Ταύτας τὰς σκέψεις καὶ τὰ αἰσθήματα ἡμῶν ᾐσθάνθημεν τὴν ἀνάγκην νὰ ἐκθέσωμεν εἰς τὴν ἀγάπην σας ὡς εἰσαγωγὴν εἰς τὸ ἔργον τῆς παρούσης Συνάξεως. Δι᾿ αὐτῶν ἠθελήσαμεν νὰ καταστήσωμεν ὑμᾶς κοινωνούς "τοῦ ἔργου τῆς πίστεως καὶ τοῦ κόπου τῆς ἀγάπης καὶ τῆς ὑπομονῆς τῆς ἐλπίδος" (Α΄ Θεσ. α΄, 3) τῆς Μητρὸς Ἐκκλησίας, ἡ ὁποία ἐνεπιστεύθη εἰς ἕνα ἑκαστον ἐξ ἡμῶν τὴν ὑψίστην τιμὴν καὶ εὐθύνην τῆς ἐπισκοπικῆς διακονίας. Προσβλέποντες μετὰ πολλῆς χαρᾶς εἰς τὴν ἀνταλλαγὴν μεθ᾿ ὑμῶν τῶν ἀπασχολούντων πάντας ἡμᾶς προβληματισμῶν καὶ σκέψεων περὶ τὴν ἐκπλήρωσιν τῆς εὐθύνης ταύτης, κηρύσσομεν τὴν ἔναρξιν τῶν ἐργασιῶν τῆς παρούσης Συνάξεως ἐναποθέτοντες αὐτὴν εἰς τὴν πνοὴν τοῦ Παρακλήτου.
 
"Λοιπόν, ἀδελφοί, χαίρετε, καταρτίζεσθε, παρακαλεῖσθε, τὸ αὐτὸ φρονεῖτε, εἰρηνεύετε. Καὶ ὁ Θεὸς τῆς ἀγάπης καὶ εἰρήνης ἔσται μεθ᾿ ὑμῶν" (Β΄Κορ. ιγ΄, 11-12).



Подписка на новости

Последние обновления

События